Ασματικό «Άγιος ο Θεός» σε ήχο Β' | Πέτρου Μπερεκέτη | «ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΧΟΡΟΣ»

Γράφει ο Χάρης Τρασάνης στην Romfea.gr
· Η Χορωδία
Ο «Βυζαντινός Χορός» του Ιερού Ναού Αγίου Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Πολιούχου των Αθηνών, αποτελείται κυρίως από σπουδαστές της τάξης του κ. Δεμελή Γεώργιου, της Σχολής του Εκκλησιαστικού Ιδρύματος Βυζαντινής και Παραδοσιακής Μουσικής της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών αλλά και εκλεκτούς φίλους της ψαλτικής τέχνης με σκοπό την προβολή και την διάδοση της.
· Ρεπερτόριο
Στα πλαίσια των ζωντανών ηχογραφήσεων που πραγματοποιούνται σε εβδομαδιαία βάση, ο «Βυζαντινός Χορός» συνεχίζει με μία καινούργια θεματική ενότητα που περιλαμβάνει τα «Ασματικά κατ' ήχον» σε μέλος Πέτρου Μπερεκέτη (ακμή περ. 1680-1710/1715).
Το Ασματικό «Άγιος ο Θεός, Άγιος Ισχυρός, Άγιος Αθάνατος ελέησον ημάς», έχει μελοποιηθεί στους τέσσερις Κύριους και στους τέσσερις Πλάγιους ήχους της εκκλησιαστικής μας Οκτωηχίας, εξηγημένα στη Nέα μέθοδο από τον Γρηγόριο πρωτοψάλτη (1817-1818, Eθν. Bιβλ. της Ελλάδος, MΠT αρ χφ 744 και 754) και τον Xουρμούζιο Xαρτοφύλακα (1837, Eθν. Bιβλ. της Ελλάδος, MΠT αρ χφ 712).
· Μουσικό κείμενο
Το μουσικό κείμενο από το οποίο ψάλλει ο «Βυζαντινός Χορός», βρίσκεται στο Β΄ Τόμο της σειράς «ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΠΟΤΑΜΗΙΣ» με τίτλο, ΑΠΑΝΤΑ ΠΕΤΡΟΥ ΜΠΕΡΕΚΕΤΟΥ. Η έκδοση πραγματοποιήθηκε από τον αξιόλογο Μουσικοδιδάσκαλο, κ. Χαράλαμπο Σ. Καρακατσάνη το έτος 1996 εν Αθήναι. Την επιλογή, την επιμέλεια και την διδασκαλία του μουσικού κειμένου την έχει ο κ. Δεμελής Γεώργιος, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης του «Βυζαντινού Χορού».
· Πέτρος Μπερεκέτης (αποτίμηση του έργου του)
«Ὁ Πέτρος Μπερεκέτης (ἀκμὴ περ. 1680-1710/1715) κατέχει σήμερα κορυφαία θέση στὴν ἱστορία τῆς νεώτερης Ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς. Στὴν πραγματικότητα, πρόκειται γιὰ τὸν μεγαλύτερο (μαζὶ μὲ τὸν Πέτρο τὸν Πελοποννήσιο + 1777) ἐκκλησιαστικὸ συνθέτη μετὰ τὴν Ἅλωση.
Ἡ σημασία του δὲν περιορίζεται μόνο στὸν μεγάλο ὄγκο τῆς συνθετικῆς του παραγωγῆς (ἀποκλειστικὰ μέλη τῆς Παπαδικῆς), ἀλλά, κυρίως, στὸν ριζοσπαστισμὸ καὶ στὴν πρωτοτυπία του καί, ἐπιπλέον, στὸν βαθύτατα "λαϊκὸ" χαρακτῆρα τοῦ ἔργου του.
Εἶναι ἀξιοθαύμαστο πῶς ὁ ἐκκλησιαστικὸς αὐτὸς συνθέτης μπόρεσε νὰ ὑπηρετήσει μὲ τόσο δύναμη, φαντασία καὶ ἔμπνευση τὴ νεωτερικότητα σὲ ὅλα τὰ ἐπίπεδα, ἀπομονωμένος στὸ κλειστὸ περιβάλλον τῆς ὀθωμανικῆς Κωνσταντινούπολης τοῦ τέλους τοῦ 17ου αἰ., μέσα στὰ στενὰ ὅρια μιᾶς τουρκόφωνης ἑλληνικῆς συνοικίας (ὅπως τὰ Ὑψωμαθειὰ τῶν Καραμανλήδων τῆς Καππαδοκίας) καί, ἐπιπλέον, ἔξω ἀπὸ τὸν ἐπίσημο χῶρο τοῦ Οἰκουμενικοῦ πατριαρχείου καὶ τῆς ἀναδυόμενης (τότε) ἀστικῆς Φαναριωτικῆς τάξης (ἴσως ὅμως, στὴν συγκεκριμένη περίπτωση, καὶ ἐξαιτίας αὐτοῦ τοῦ λόγου).
Ἡ παρατήρηση ἀφορᾶ τόσο στὴν οὐσία, ὅσο, ἐπίσης, στὴν τεχνικὴ καὶ στὴ φόρμα τοῦ ἔργου του. Πρέπει νὰ σημειωθεῖ ὅτι ἐπινόησε, καὶ ἐπέβαλε, μία νέα, ἡδύφωνη ἀσματικὴ παράδοση, ἡ ὁποία κυριάρχησε σ' ὁλόκληρο τὸν Ὀρθόδοξο ἑλληνικὸ χῶρο ἐπὶ ἕναν καὶ πλέον αἰῶνα. Ἡ συμβολή του στὴν ἀνανέωση πολλῶν ἐπιμέρους μουσικῶν εἰδῶν ὑπῆρξε ἐξίσου ριζοσπαστικὴ καὶ θεμελιώδης.»
[Μανόλη Χατζηγιακουμῆ, Ὀκτάηχα μέλη καὶ συστήματα 7-8, σσ. 13-15]
Τους ύμνους συνέψαλλαν υπό την διεύθυνση του κ. Δεμελή Γεώργιου οι:
Χάρης Τρασάνης
Στέλιος Ιωάννου
Μανώλης Καφάτος
Μάριος Χαλδούπης
Ιωάννης Ορφανός
Δήμος - Μάριος Μωραϊτάκης
Αναστάσιος Παυλίδης
Αντώνιος Σαμαρτζής
Κωνσταντίνος Λαντζόπουλος
Φίλιππος Αθηναίος
Κωνσταντίνος Ορφανός
Δημήτριος Σαραντόπουλος




