Ιωάννης Φουρτούνας αποκλειστικά στην Romfea.gr

Επήγα εις το Κάιρο το 1995 για εξειδίκευση στην κοπτική γλώσσα και κατά τη διάρκεια της σταδιοδρομίας μου εκεί έμαθα για τους δύο νεομάρτυρες που ετελείωσαν εις το Κάιρο.

Ενδιαφερόμενος να μάθω περισσότερα διά τους δύο αυτούς νεομάρτυρες δεν ήξερε κανείς κάτι να μου ειπεί ούτε εύρισκα πληροφορίες διά το πού είναι τα άγια λείψανά των.

Όμως όταν το 2003 αφαιρέθηκαν τα ύδατα που είχαν πλημμυρίσει επί δεκαετίες τα κατώτερα διαζώματα της ροτόντας του Αγ. Γεωργίου Παλαιού Καΐρου απεκαλύφτησαν οι άγιοι τάφοι των.

Ενθαρρυνθείς ερεύνησα τη βιβλιοθήκη του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας και ανακάλυψα την αρχαία ακολουθία των αγίων νεομαρτύρων μαζί με την Διάταξη της λιτανείας των ιερών λειψάνων τους.

Επίσης βρήκα και τον εγκωμιαστικό λόγο του Πατριάρχη Θεοφίλου Β΄ προς τους αγίους νεομάρτυρες Γαβριήλ και Κυρμηδόλη από τον οποίο συλλέξαμε σπάνιο βιογραφικό υλικό.

Ενημέρωσα τον φιλομάρτυρα Πατριάρχη Αλεξανδρείας κ.κ. Θεόδωρο, ο οποίος με ενεθάρρυνε εις την έρευνά και μου έδωσε εντολή να προβώ σε όλες τις ενέργειες προς έκδοσιν.

Έκτοτε έγιναν έρευνες σε διάφορες βιβλιοθήκες και αρχεία στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ιδία εις την Αίγυπτον διά την συλλογή υλικού, ως και εις το τμήμα χειρογράφων διαφόρων μονών.

Και πράγματι τον Απρίλιο έγινε η παρουσίαση της έκδοσης της ασματικής ακολουθίας εις το Πατριαρχικό Κέντρο Μελετών και Διαλόγου της Ι.Μ. Αγ. Γεωργίου στο Παλαιό Κάιρο.

Αλλά ποιοι είναι αυτοί οι νεομάρτυρες άγιοι Γαβριήλ και Κυρμηδόλης; Ποιος ο βίος των και τίνι τρόπω εμαρτύρησαν και πότε και πού ευρίσκονται σήμερον τα άγια λείψανά των;

Οι άγιοι Γαβριήλ και Κυρμηδόλης έζησαν στις αρχές του 16ου αι. στο Κάιρο, ήταν βορειοηπειρώτες και εργάζονταν ως γραμματικοί σε ένα σπουδαίο άρχοντα στην περιοχή του Παλαιού Καΐρου.

Από φθόνο κάποιος εβραίος τους εσυκοφάντησε στον τοπικό ηγεμόνα ότι δήθεν έριξαν αποφάγια και άλλα σκουπίδια στο προαύλιο του τζαμιού της περιοχής αυτής και ζήτησε να τιμωρηθούν.

Αν και οι κριτές στο δικαστήριο τους έταξαν τιμές και δόξες επίγειες, αυτοί παρέμειναν σταθεροί εις την πίστιν των, δεν λιγοψύχησαν ακόμη και όταν τους απείλησαν με φρικτά βασανιστήρια.

Τότε επέπεσαν κατά των αγίων ως άγρια θηρία, βασανίζοντάς τους με κάθε είδος βασάνων, αλλά αυτοί σαν στύλοι ακλόνητοι ιστάμενοι στο μέσον του σταδίου εβόησαν προς τους δικαστές:

«Ω! τύραννοι! Ω! δικαστές άδικοι! Ώ! Κριτές παράνομοι! Εμάς τίποτε δεν μας χωρίζει από την αγάπη του Χριστού, ούτε θλίψη ούτε στενοχωρία ούτε διωγμός ούτε πείνα ούτε πλούτος ούτε τιμή».

«Ούτε βέβαια βάσανα και τηγάνια ούτε αυτός ο ίδιος ο πικρότατος θάνατος, αλλά να ο τράχηλός μας και ό, τι και εάν θέλετε να κάνετε επάνω μας, κάντε το και μάλιστα γρήγορα!».

«Ω! εσείς που είστε φαυλότεροι 7 φορές και από τον Νέρωνα, τι βραδύνετε; τι αναμένετε; πού είναι τα ξίφη, πού τα δεσμά, πού οι τροχοί, αι μάστιγες; Επιθυμούμε αναλύσαι και συν Χριστώ είναι».

«Ας ανάψουν οι κέρβεροι του Άδη! Ας γιγαντωθεἰ το πυρ! Οι στρέβλες ας γίνουν ακόμη πιο περίεργες! Επινοήσατε τα πολυτελέστερα και πλέον καινοφανή βασανιστήρια!».
Ακούοντας οι κριτές, και αυτοί ακόμη εθαύμασαν την παρρησία και την μεγαλοψυχία τους, όθεν αφού τους απείλησαν και πολύ τους ονείδισαν στο τέλος τους είπαν ότι ένα από τα δύο αναγκαίο:

«Είτε θα αρνηθείτε τον Χριστό και θα ακολουθήσετε την εδικιά μας θρησκεία και θα σας τιμήσουμε τότε με περιφανείς δόξες, ειδάλλως θα δοκιμάσετε τον πιο πικρό και τον πιο αυστηρό θάνατο».

Αποκρίνονται δε οι μάρτυρες: «Μη γένοιτο Χριστέ βασιλεύ να αρνηθούμε εμείς ποτέ μήτε κατά ψιλή διάνοια το πανάγιο και σωτήριό σου όνομα, αλλά είμαστε έτοιμοι εις το πυρ και τον θάνατο για την πίστη μας».

Κάποια στιγμή ήρθε στο κριτήριο και η μητέρα του Κυρμηδόλη την οποία οι στρατιώτες την χτύπησαν βάναυσα και την πέταξαν κάτω, ενώ άλλοι χτυπούσαν και πετροβολούσαν τους αγίους.

Ήταν τόσο σφοδρός ο βασανισμός τους, που ο τότε Πατριάρχης Αλεξανδρείας Ιωακείμ ο Πάνυ που παρακολουθούσε τη δίκη δεν άντεξε, βγήκε εις το μέσον και κατήγγειλε την απανθρωπία των:

«Ω! βδελυρώτατοι πάντων των επί γης! Ω! γένος σκληροκάρδιον και απάνθρωπον, Ω! έθνος βάρβαρον! Ω! σατανικά θηρία, άρα πού εγεννήθητε, εν όρεσιν, εν ταις ερήμοις;».

«Άρα υμάς δράκοντες και λέοντες έθρεψαν; Έχετε καρδίαν, αλλά σιδήριον, έχετε σπλάχνα, πλην μαρμάρια, υπάρχετε άνθρωποι, πλην μισάνθρωποι και απάνθρωποι».

Εις την άρνησή των να απαρνηθούν τον Χριστόν, τους εβασάνισαν με μύρια όργανα, ενώ με ρόπαλα τους εκτύπησαν τόσο που έγινε κατακόκκινος ο τόπος από το χυμένο αίμα των.

Κατέπεσαν επάνω των ως άγρια θηρία και τους εχτυπούσαν, ενώ ένας πατώντας πάνω στο στήθος του αγίου Κυρμηδόλη με μία πέτραν άνοιξε εις τα δύο την τιμίαν του κεφαλήν.

Τον άγιο Γαβριήλ μεταξύ άλλων με μία σπάθη του απέκοψαν τον δεξιόν του ώμον, ενώ ακόμη έζη και μετά τον απεκεφάλισαν και ούτω έλαβε τον στέφανον του μαρτυρίου και ο άγιος Γαβριήλ.

Μετά οι στρατιώτες επήραν τα σώματα των αγίων και επήγα εις το στρατόπεδον και άναψαν μία μεγάλη πυρά και τα έκαιγον επί δύο ημερόνυκτα, όμως δεν κατεκαίοντο.

Τότε άναψαν μεγαλύτερη πυρά με φρύγανα από τον ποταμό Νείλο, εις το τέλος ευσεβείς χριστιανοί συνέλεξαν τα οστά των αγίων και την κάρα του αγίου Γαβριήλ που ευωδιάζει έως και σήμερον.

Τα παρέδωσαν είς τον Πατριάρχην Ιωακείμ τον Πάνυ ο οποίος τα ελιτάνευε κατά την ετήσιο μνήμη των αγίων εις τις 18 Οκτωβρίου ημέρα του μαρτυρίου των το σωτήριον έτος 1522.

Έκτοτε υπήρξαν οι άγιοι νεομάρτυρες θαυματουργοί και έκαμναν πολλά θαύματα ώστε σύμφωνα με τις ιστορικές πηγές μία μεγάλη σωρός από αναθήματα υπήρχε πλάι στα λείψανά των.

Οι άγιοι μάρτυρες δεν είχαν τελειώσει ούτε το εικοστό έτος τη ηλικίας των όταν εμαρτύρησαν, ο δε τάφος τους ευρίσκεται εις την Μονή του Αγίου Γεωργίου στο Παλαιό Κάιρο.

Ο Νείλος των πολλαπλών θαυμάτων και των ιαμάτων που χύνονταν από τα χαριτόβρυτα λείψανα των νεομαρτύρων ήταν αστείρευτος διά τους προστρέχοντας εις αυτούς .

Ο φιλομάρτυς Πατριάρχης Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής κ.κ. Θεόδωρος όταν απεκαλύφθησαν οι τάφοι των αγίων έδωκε εντολή και έγινε η ανακομιδή των λειψάνων των.

Αφιέρωσε ναό εις το όνομά των εντός της Ι.Μ. Αγ. Γεωργίου Παλαιού Καΐρου και έδωσε εντολή για την συγγραφή και έκδοση ακολουθιών και βιβλίων διά τον βίον των νεομαρτύρων.

Εφέτος συμπληρώνονται 500 έτη από την κοίμησή των (1522-2022) και δι αυτό το Πατριαρχείο Αλεξανδρείας προγραμματίζει μεγάλες εκδηλώσεις εις την μνήμη των όπως και τους αξίζει.

Οι άγιοι νεομάρτυρες οι μαρτυρήσαντες εις την μεγαλόπολιν του Καΐρου Γαβριήλ και Κυρμηδόλης ας επιδαψιλεύουν πάσαν ευλογίαν και χάριν είς όλους τους τιμώντας την μνήμην αυτών. Αμήν.