Γράφτηκε από τον/την Romfea.gr. 06/11 11:16

anthodesmi 2

Του Αρχιμ. Φιλίππου Χαμαργιά στην Romfea.gr
Πρωτοσυγκέλλου
Ι. Μητροπόλεως Μεσσηνίας


Παρήλθε ένας χρόνος από την ημέρα κατά την οποία ο Μακαριστός Μητροπολίτης από Περιστερίου κυρός Χρυσόστομος άφησε “τήν πρόσκαιρον ταύτην ζωήν καί ἀπῆλθε εἰς τήν αἰώνιον”.

Αντί ανθοδέσμης στο μνημείο του, καταθέτω αυτές στις γραμμές, σε ένδειξη σεβασμού, τιμής και δια βίου ευγνωμοσύνης στο πρόσωπο του ανθρώπου εκείνου που έγινε ο φωτεινός φάρος στη ζωή μου και από τον οποίο έλαβα τους δυο βαθμούς της ιεροσύνης και το οφφίκιο του Αρχιμανδρίτου.

Από την πρώτη στιγμή που ξεκίνησα την παρούσα συγγραφή, με προβλημάτισε ο τρόπος με τον οποίο θα έπρεπε να αναφερθώ με αρχοντιά για έναν απλό Άνθρωπο και με απλότητα για έναν Άρχοντα. Διότι πώς να σκιαγραφήσει κανείς έναν λόγιο, έναν συγγραφέα, έναν διδάσκαλο, έναν διαπρύσιο κήρυκα του Λόγου, έναν αυθεντικό εκφραστή της Ορθοδόξου Θεολογίας, έναν απλό και συνάμα αρχοντικό Ιεράρχη;

Γιατί αυτό ακριβώς ήταν ο από Περιστερίου Χρυσόστομος, ένας απλούς Άρχοντας και ένας αρχοντικός Άνθρωπος. Έκρυβε μέσα στην ψυχή του μια ανθρώπινη αρχοντιά που δεν είχε καμία σχέση με την εξωτερική του εμφάνιση.

Εκείνο δε που τον έκανε ξεχωριστό και ιδιαίτερο ως προσωπικότητα ήταν “ἡ ἀπλότης, καί τό τοῦ ἤθους ἄδολόν τε καί ἀμνησίκακον”1.

Γεννημένος το 1935 στη Μεγαλόχαρη της Άρτας, τέταρτο κατά σειρά παιδί του Εθνομάρτυρος Ιερέως Σπυρίδωνος Ζαφείρη και της Πρεσβυτέρας Ευαγγελίας Κοίλια.

Τον πατέρα του τον έχασε νωρίς, μόλις στα οκτώ του χρόνια, σε συμπλοκή μετά των ληστοσυμμοριτών, στα Μηλιανά της Άρτας, την 8ην Ιανουαρίου 1944, ενώ την μητέρα του την είχε δίπλα του μέχρι τα βαθιά της γεράματα και αξιώθηκε να τον καμαρώσει στο επισκοπικό αξίωμα.

Κατόπιν ενεργειών των συγγενών του οδηγείται στο “Ζάννειον Ορφανοτροφείον” και εγγράφεται στην Ε’ τάξη του Δημοτικού Σχολείου του Ιδρύματος, με αύξοντα αριθμό 2005.

Κατά τη διάρκεια της εκεί παραμονής του η εικόνα και η όλη παρουσία του ήταν παραπάνω από κοσμιωτάτη και διακρίθηκε για τη φιλομάθεια και το ήθος του.

Τελειώνοντας ως Αριστούχος το Δημοτικό Σχολείο, εισέρχεται στο Προγυμνασιακό Τμήμα της Πατμιάδος Εκκλησιαστικής Σχολής.

Εκεί, στο Καστρομονάστηρο της Πάτμου και στην Ιερά Μονή του Ευαγγελιστού Ιωάννου του Θεολόγου, ως άλλος “ἠγαπημένος μαθητής καί ἐπιστήθιος φίλος Χριστοῦ” βίωσε την προσωπική του Αποκάλυψη και αποφάσισε να ανηφορίσει το δύσκολο δρόμο της ιερωσύνης και παρακαλούσε τον Θεό να τον βοηθήσει να γίνει κληρικός και “να προσεύχεται για την ψυχή του πατρός του” όπως χαρακτηριστικά έλεγε.

Τον Ιούνιο του 1954 περάτωσε τις προγυμνασιακές σπουδές του και κατόπιν ενεργειών του Διευθυντού της Πατμιάδος Γεωργίου Οικονόμου, εισήχθη στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης.

Στις αρχές του ακαδημαϊκού έτους 1954-1955 έγινε η εγγραφή του με εφόδιο τη συστατική επιστολή του τότε Μητροπολίτου Άρτης και μετέπειτα Αρχιεπισκόπου Αθηνών κυρού Σεραφείμ.

Στην εξαετή φοίτησή του στη Χάλκη συνδέθηκε πνευματικά με τον αλήστου μνήμης Ιεράρχη του Οικουμενικού Πατριαρχείου, Σεβ. Μητροπολίτη Μύρων, τον μετά ταύτα Εφέσου, κυρό Χρυσόστομο Κωνσταντινίδη, ενώ το μάθημα στο οποίο διέπρεψε ήταν το ήθος.

Η αφοσίωσή του και η επιμέλειά του ως φοιτητού είναι ακόμη αποτυπωμένη στις αναμνήσεις και στη συνείδηση των συμφοιτητών του. Καρπός της μελέτης του ήταν η διατριβή του με τίτλο: ”Ἡ Μαρία κατά τήν Βιβλικήν Θεολογίαν καί τήν Πατερικήν Ἐξηγητικήν Παράδοσιν”, με την οποία εξέπληξε τους καθηγητές του, μέσα από την εξάντληση χωρίων και πηγών στις οποίες που βασίστηκε η εμπεριστατωμένη μελέτη του.

Από τη Χάλκη έλαβε το Πτυχίο της Θεολογίας την 3ην Ιουλίου 1960 και συνέχισε μεταπτυχιακές σπουδές στο Στρασβούργο, εξασφαλίζοντας κρατική υποτροφία (DOCTORA D’ ETA) την οποία λαμβάνουν μόνοι Γάλλοι υπήκοοι.

Δεύτερη υποτροφία έλαβε για την Ρωμαιοκαθολική Θεολογική Σχολή του Μύνστερ της Γερμανίας και στη συνέχεια αναγορεύθηκε Υφηγητής του Πανεπιστημίου του Στρασβούργου το 1968.

Η φιλομάθειά του τον ανέβασε και σε άλλες ακαδημαϊκές βαθμίδες, καθιστάμενος Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Τιμίου Σταυρού στη Βοστώνη, της Θεολογικής Σχολής του Balamand στο Λίβανο, του Οικουμενικού Ινστιτούτου Θεολογικών Σπουδών στα Ιεροσόλυμα και της Ανωτέρας Εκκλησιαστικής Σχολής Αθηνών, ενώ γνωστές σε όλο το Θεολογικό κόσμο είναι οι δραστηριότητες του στο Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών και η θεολογική πορεία του στην Αμερική και τη Γερμανία.

Αναγνωρίζοντας όλη την ακαδημαϊκή πορεία του η Εκκλησία της Ελλάδος, διά προτάσεως του Μακαριστού Προκαθημένου Της Αρχιεπισκόπου κυρού Σεραφείμ, το έτος 1976 τον εξέλεξε Τιτουλάριο Επίσκοπο Γαρδικίου, διορίζοντάς τον ταυτόχρονα και Διευθυντή του Διορθοδόξου Κέντρου της Εκκλησίας της Ελλάδος, θέση την οποία διατήρησε μέχρι το 1999.

Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι η εις Επίσκοπον χειροτονία του έλαβε χώρα, όχι μια τυχαία Κυριακή αλλά, αυτήν την μεγάλη ημέρα της Κυριακής της Ορθοδοξίας του έτους 1976, δείχνοντας έτσι ο Θεός το πόσα πολλά μπορούσε να προσφέρει, ο τότε Γαρδικίου Χρυσόστομος, στην Εκκλησία και στην Ορθοδοξία γενικότερα.

Η ανάβαση όμως δεν σταμάτησε εκεί. Μετά ένα έτος ακριβώς η Εκκλησία της Ελλάδος τον εξέλεξε Β’ Μητροπολίτη Περιστερίου, σε διαδοχή του αιφνιδίως αποβιώσαντος Μητροπολίτου Αλεξάνδρου (Καντώνη).

Κι εδώ ας μου επιτραπεί να κάνω μια υποσημείωση. Αν και του προτάθηκε πλείστες όσες φορές να λάβει το βαθμό του Επισκόπου, είτε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, είτε από το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, εν τούτοις εκείνος δεν δέχθηκε, γνωρίζοντας πως η θέση του και η διακονία του ήταν συνδεδεμένη με την Εκκλησία της Ελλάδος, την οποία πάντοτε σεβόταν και ουδέποτε σκέφτηκε να υπονομεύσει ή να καπηλευτεί.

Αν μπορούσαμε να χωρίσουμε τη ζωή του αοιδίμου Ιεράρχου σε δυο κεφάλαια, το ένα θα ήταν αυτό που θα μας παρουσίαζε τη σχέση και το σύνδεσμό του με το Οικουμενικό Πατριαρχείο.

Μια σχέση και ένας σύνδεσμος που είχαν ως αφετηρία την εγγραφή του στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, αλλά και μια σχέση και ένας σύνδεσμος που δεν διακόπηκε ποτέ!

Μέχρι το τέλος της ζωής του, οι θέσεις του και οι απόψεις του ήταν πάντοτε υπερασπιστικές και συμπορευόμενες με το Σεπτό Κέντρο της Ορθοδοξίας, πράγμα το οποίο ενέπνευσε και σε όλους όσους διακονήσαμε δίπλα του.

Τον θυμάμαι, σχεδόν πάντα με βουρκωμένα μάτια, να μιλάει για τη Σχολή της Χάλκης, για τον Μεγάλο Πατριάρχη Αθηναγόρα, για τον Σχολάρχη του, Μητροπολίτη Ικονίου Ιάκωβο, και για τον άνθρωπο που του στάθηκε ως πραγματικός πατέρας τον Εφέσου Χρυσόστομο.

Ως δεύτερο κεφάλαιο στη ζωή του, αναμφίβολα, θεωρείται η διακονία του στο Περιστέρι. Από την εκλογή του ως Μητροπολίτης Περιστερίου είχε δύο μεγάλα θέματα να επιλύσει.

Την αποδοχή της Εκκλησίας από έναν αριστερόφρονα πολιτικό κόσμο και την στέγαση της Τοπικής Εκκλησίας. Πράγματα πολύ δύσκολα και για τα οποία έδωσε όλο το “είναι” του και τα πέτυχε.

Πλέον η Θεολογική του κατάρτιση δεν παρέμεινε στη θεωρία, στα βιβλία και στα συγγράμματα αλλά έλαβε σάρκα και οστά στο μεγάλο ποιμαντικό, λειτουργικό, φιλανθρωπικό και κοινωνικό του έργο.

Άξιος συνεχιστής των Αποστόλων και γνήσιος μιμητής των Τριών Ιεραρχών, συνέχισε να μεταδίδει την Θεία Χάρη, την δοθείσα και σε εκείνον από την Εκκλησία, χειροτονώντας νέους και άξιους κληρικούς, οι οποίοι συνεχίζουν να τιμούν τον Γέροντά τους και να μνημονεύουν του ονόματός του.

Αν προσπαθήσω να παρομοιάσω τον από Περιστερίου Χρυσόστομο με τους Τρεις Ιεράρχες δεν θα δυσκολευτώ, διότι ο αείμνηστος Ιεράρχης είχε τα τρία σημαντικά και ιδιαίτερα γνωρίσματα και των Τριών.

Η Θεολογία, γνώρισμα και των Τριών αλλά ιδιαιτέρως του μεγάλου και δεύτερου Θεολόγου της Εκκλησίας μας, του Γρηγορίου του Θεολόγου. Κάποτε στις Θεολογικές μου σπουδές είχα μια απορία. Ρώτησα τον Καθηγητή κι εκείνος μου απάντησε : “Θα ρωτήσεις τον Γέροντά σου. Είναι μια κινητή βιβλιοθήκη!!!”

Η ηθική, γνώρισμα του Ιερού Χρυσοστόμου, το όνομα του οποίου επάξια έφερε. Από τα πρώτα του μαθητικά βήματα, το μάθημα στο οποίο διέπρεπε ήταν το ήθος, κατά κοινή ομολογία τόσο των Καθηγητών του όσο και των συμμαθητών του.

Η φιλανθρωπία, στην οποία έδωσε και το μεγαλύτερο βάρος. Αν η φιλανθρωπία μπορούσε να εκφραστεί με εικόνες, θα τοποθετούσαμε άνετα δίπλα σε κάθε έννοια της λέξης φιλανθρωπία και από ένα κοινωνικό και φιλανθρωπικό έργο του.

Αν ο Μέγας Βασίλειος καμάρωνε για την “Βασιλειάδα” εμείς καυχόμαστε διότι είχαμε, τον από Περιστερίου Χρυσόστομο, Πατέρα, Ποιμένα, Διδάσκαλο, Απόστολο και Ευαγγελιστή της φιλανθρωπίας και της προσφοράς, στην Εκκλησία και στην Κοινωνία.

Πολυσέβαστέ μου Γέροντα,

Ως ανθοδέσμη λόγων προσφέρω στο αναγνωστικό κοινό τα παραπάνω και όχι ως λόγο εγκωμιαστικό - δεν τον είχες ποτέ, αλλά και δεν τον έχεις πλέον ανάγκη – αλλά ως έκφραση ευγνωμοσύνης.

Δεν αποτελούν έργο εξειδικευμένου συγγραφέα, ούτε ρήτορα που εκφωνεί επικήδειο. Είναι λόγια ενός απλού παπά στον Επίσκοπο που του χάρισε το μέγα χάρισμα της Ιεροσύνης.

Είναι ίσως τα λόγια που ήθελα να σου πω κατά την τελευταία μου επίσκεψη, λίγο καιρό πριν φύγεις για την αιωνιότητα, αλλά δεν ήθελα να σε κουράσω.

Μόνο σε ευχαριστώ που ακόμη κι εκείνη τη δύσκολη στιγμή, μέσα στην περιπέτεια της υγείας σου, είχες τη δύναμη να μου γράψεις δυο ευχές στο τελευταίο σου βιβλίο, αυτό που σκιαγραφούσες την προσωπικότητα του Εθνομάρτυρος κατά σάρκα πατρός σου.

Δυο ευχές που τις κρατώ ως δεύτερη παρακαταθήκη από τα χέρια σου, μετά από την Μία και Μοναδική Παρακαταθήκη που μου εμπιστεύθηκες κατά την εις Πρεσβύτερον χειροτονία μου.


1. Γρηγορίου Θεολόγου, Λόγος ΙΗ’ εις τον πατέρα του, ΕΠΕ, ΓΡ.ΘΕΟΛΟΓΟΥ ΕΡΓΑ, τ.6

anthodesmi 3

anthodesmi 1

Εμφανίσεις: 301190
Γίνετε ενεργά η πηγή του Romfea.gr! Στείλτε ειδήσεις και φωτογραφίες που πιστεύετε πως ενδιαφέρουν τους αναγνώστες στο [email protected]
FOLLOW ROMFEA: