Του Πρωθιερέα Ανδρέα Νόβικωφ, 

μέλους της Συνοδικής Βιβλικής-Θεολογικής Επιτροπής 

της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας

Στις 16 Δεκεμβρίου 2019 η φιλοφαναριώτικη ιστοσελίδα «O.T.» δημοσίευσε σε αγγλική μετάφραση αποσπάσματα της συνεντεύξεως του προκαθημένου της Ορθοδόξου Εκκλησίας Κύπρου Χρυσοστόμου στην κυπριακή εφημερίδα «Πολίτης».

Η συνέντευξη αυτή περιέχει άκρως εχθρικές διατυπώσεις έναντι της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας, βρίθει απροκάλυπτων αναληθειών, αλλοιώνει τις αρχές της κανονικής Παραδόσεως της Ορθοδοξίας και προκαλεί σοβαρές ανησυχίες ότι ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου μοιάζει να προλειαίνει το έδαφος για να ακολουθήσει τον διδάσκαλο του σχίσματος Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίο στην τυχοδιωκτική επιχείρηση «νομιμοποίησης» του ουκρανικού σχίσματος. 

Προ πάντων ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος εξαπολύει απρόσμενα δριμεία κριτική και κατηγορίες εναντίον τριών Μητροπολιτών της ίδιας της Εκκλησίας Κύπρου και συγκεκριμένα του Κύκκου Νικηφόρου, του Ταμασού Ησαΐα και του Λεμεσού Αθανασίου. 

Έκπληξη προκαλεί ότι επιθέσεις και απειλές εκ μέρους του οικείου αυτών προκαθημένου δέχθηκαν οι πλέον σεβαστοί στον ορθόδοξο κόσμο Κύπριοι ιεράρχες, οι οποίοι φημίζονται για την ευλάβεια και το ζήλο τους για την ορθόδοξη πίστη. 

Ποιο είναι το «σφάλμα» τους;  «Εγώ μέσα στη Σύνοδο είπα δεν θα πάρουμε θέση ούτε υπέρ της Μόσχας ούτε υπέρ της Κωνσταντινούπολης. Θέλω να μείνουμε ουδέτεροι για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε», λέει ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος… «Και δυστυχώς ενώ πήραμε ως Σύνοδος αυτή την απόφαση σηκώνονται και κάνουν δηλώσεις. Κακώς, χείριστα πράττουν… Αφού η Σύνοδος πήρε μια απόφαση, σεβαστείτε την. Βλέπεις τώρα έκαναν ένα συνέδριο μοναχικό με Ρώσους, ενώ συνεδρίασε η Σύνοδος και πήρε την απόφαση για το Ουκρανικό, να μείνουμε ουδέτεροι. Και σηκώνονται στο συνέδριο και παίρνουν θέσεις εναντίον του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Δεν έχουν τον Θεό τους. Βρε, η Σύνοδος πήρε μία απόφαση! Σεβαστείτε την απόφαση που πήραμε όλοι μαζί. Δεν ντρέπονται. Το πιο εύκολο είναι να τους επιπλήξεις ή να τους τιμωρήσεις. Μα αν δεν διορθωθούν στον ίδιο παρονομαστή είσαι».

Εδώ ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου κάνει λόγο για το συνέδριο «Μοναχισμός και σύγχρονος κόσμος», το οποίο διεξήχθη στο Μετόχι της Ιεράς Μονής Κύκκου στη Λευκωσία στα τέλη Νοεμβρίου 2019 με συμμετοχή ιεραρχών, μοναχών και θεολόγων των Εκκλησιών Κύπρου και Ρωσίας. 

Τι τόσο απίθανο και κατακριτέο διέπραξαν οι μετέχοντες στις εργασίες του συνεδρίου Κύπριοι ιεράρχες; 

Φιλοξένησαν θερμώς, όπως πάντοτε συνηθιζόταν στις σχέσεις μεταξύ των αδελφών Εκκλησιών μας, την αντιπροσωπεία μοναχών από την Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρωσίας, επιτρέποντας στους συνέδρους από την πολυταλαιπωρημένη Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία να αφηγηθούν την αλήθεια για την τραγική εκείνη κατάσταση, την οποία βιώνουν οι πιστοί στην Εκκλησία ορθόδοξοι χριστιανοί στην Ουκρανία και συλλειτούργησαν μαζί τους. 

Οι προκαλέσαντες την οργή του οικείου αυτών Αρχιεπισκόπου ιεράρχες της Εκκλησίας Κύπρου διατύπωσαν τη μόνη δυνατή κανονική θέση, την οποία ακολουθεί η ίδια η Ορθόδοξη Εκκλησία της Κύπρου και την οποία ουδείς με ουδεμία πράξη αναίρεσε, δηλαδή την υποστήριξη και την αναγνώριση του μόνου νόμιμου επικεφαλής της Ουκρανικής Ορθοδόξου Εκκλησίας Μακαριωτάτου Μητροπολίτη Κιέβου και πάσης Ουκρανίας Ονουφρίου. 

Έχοντας ως γνώμονα τη φωνή της αρχιερατικής και μοναχικής συνειδήσεώς του, ο Μητροπολίτης Κύκκου Νικηφόρος επέτρεψε στον εαυτό του να αρθρώσει το λόγο της αλήθειας σχετικά με τα τεκταινόμενα στον ορθόδοξο κόσμο εξαιτίας των κανονικώς εγκληματικών πράξεων του Πατριάρχη Βαρθολομαίου, ο οποίος δέχθηκε σε κοινωνία αχειροτόνητους και αναθεματισμένους σχισματικούς: 

«Ως Επίσκοπος της Ορθοδόξου Εκκλησίας του Χριστού, νιώθω βαθύτατη την ανάγκη… να εκφράσω τις αγωνίες και τους φόβους μου, για την οδυνηρή κρίση, που διέρχεται σήμερα η Ορθοδοξία μας, μία επικίνδυνη και αδικαιολόγητη κρίση, που ξέσπασε στους κόλπους της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας, εξαιτίας της μη κανονικής αποφάσεως του Παναγιωτάτου Οικουμενικού Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίου να αναγνωρίσει τη σχισματική Εκκλησία του Κιέβου και να χορηγήσει το, ούτω καλούμενο, «Αυτοκέφαλο» στην Ουκρανία, χωρίς την ομόφωνη κανονική παράδοση και τη διαχρονική εκκλησιαστική πράξη.

Αυτή η τραγωδία της διαίρεσης, αγαπητοί εν Χριστώ αδελφοί, απειλεί να σχίσει το Σώμα της Μίας, Αγίας, Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας του Χριστού. Ζούμε σήμερα γεγονότα, που μας υπενθυμίζουν τις παραμονές του μεγάλου σχίσματος του 1054, το οποίο δίχασε τον οικουμενικό χριστιανισμό σε δυτικούς Καθολικούς και σε ανατολικούς Ορθοδόξους, με όλες τις μετέπειτα τραγικές συνέπειες. Ήδη το επάρατο σχίσμα, που απειλεί την Οικουμενική Ορθοδοξία, μετά και τη συστράτευση των προκαθημένων Αλεξανδρείας και Αθηνών με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, εκκολάφθηκε και βρίσκεται, όχι προ, αλλά εντός των πυλών της Ορθοδόξου Εκκλησίας. 

Γι’ αυτό και δεν επιτρέπεται σε κανέναν και ιδιαίτερα σε εμάς τους Ορθοδόξους μοναχούς, που αποτελούμε την εμπροσθοφυλακή της Εκκλησίας μας, να παραμείνουμε απαθείς και ασυγκίνητοι, μπροστά στο σημερινό δραματικό αδιέξοδο, που βιώνει η Ορθοδοξία μας. Οφείλουμε όλοι να μετασχηματίσουμε την παθητική αγωνία μας σε ενεργή υπευθυνότητα… δεν πρέπει να ξεχνούμε, ότι η αμαρτία του σχίσματος είναι αθεράπευτη και ασυγχώρητη. 

Μόνο αν λειτουργήσει και πάλιν η βασική αρχή της συνοδικότητας, στην οποία πάντοτε στηριζόταν η Ορθόδοξη Εκκλησία μας, μπορεί να δοθεί διέξοδο στο σημερινό αδιέξοδο».

Σε ποια συγκεκριμένα λόγια του Πανιερωτάτου κ. Νικηφόρου δύναται κανείς να διαβλέπει κάτι εγκληματικό, ποια «ουδετερότητα» και έναντι τίνος παραβιάζει; Και είναι άραγε δυνατό να τηρούμε «ουδετερότητα» όταν σχίζεται σε κομμάτια ο Άρραφος Χιτώνας του Χριστού, όταν στην Αγία Εκκλησία, η οποία είναι το Σώμα του Υιού του Θεού, επιχειρούν να εισφέρουν το μίασμα του σχίσματος,  να συνδυάσουν την αποστολική ιεραρχία με στερημένη της χάριτος ψευδοδιαδοχή των αυθιερωμένων, να καταστρέψουν τους ιερούς κανόνες της Εκκλησίας και κατ’ αυτόν τον τρόπο να δημιουργήσουν μια απομίμηση αντί της Ορθοδοξίας; 

Είναι αδύνατο κανείς να πιστεύει στον Κύριο Ιησού Χριστό και ταυτόχρονα να κρατά ίσες αποστάσεις από το Φως και το σκότος, από τον Χριστό και τον Βελίαλ. Ακριβώς αυτά λέγει ο Αδέκαστος Κριτής της ανθρώπινης συνειδήσεως και ζωής: «Ὄφελον ψυχρὸς ἦς ἢ ζεστός. Οὕτως ὅτι χλιαρὸς εἶ, καὶ οὔτε ζεστὸς οὔτε ψυχρός, μέλλω σε ἐμέσαι ἐκ τοῦ στόματός μου» (Αποκ. 3. 15-16).

Η συνέντευξη του Αρχιεπισκόπου Κύπρου όλως σαφώς δείχνει ότι όποιος ομιλεί περί ουδετερότητας μεταξύ της αλήθειας και του ψεύδους, της εκκλησιαστικής αλήθειας και της αποστασίας, σε τελική ανάλυση ευρίσκεται υπό την επήρεια του ψεύδους και της αποστασίας. Απειλώντας με επιτίμια και απαγορεύοντας σε αξίους και μη απωλέσαντες τη χριστιανική συνείδηση ιεράρχες της Εκκλησίας Κύπρου να μαρτυρούν περί της Αληθείας του Θεού και να διατυπώνουν τη διαφωνία τους προς την κραυγαλέα αδικία, ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος πολύ επιλεκτικά κατανοεί την διακηρυσσόμενη  από τον ίδιο «ουδετερότητα». Μήπως δεν παραβίασε προηγουμένως την διαβόητη ουδετερότητα ιεράρχης της Εκκλησίας Κύπρου, ο Μητροπολίτης Κωνσταντίας Βασίλειος, διά του συλλείτουργού του με τη σχισματική «ορθόδοξη εκκλησία της Ουκρανίας»; 

Ουδεμία κατάκριση και δυσαρέσκεια για το κανονικό του παράπτωμα δεν υπήρξε εκ μέρους του Κυπρίου προκαθημένου. Μήπως δεν παραβίασαν την ίδια ουδετερότητα οι διεξαχθείσες στην Κύπρο εκδηλώσεις με τη συμμετοχή του εκπεσόντος σε κοινωνία με το σχίσμα Πατριάρχη Αλεξανδρείας Θεοδώρου, κατά τις οποίες εκείνος μέσα στο ναό εις ακοή πάντων μνημόνευσε λειτουργικώς τον σχισματικό Ντουμένκο ως «μακαριώτατο μητροπολίτη» και «προκαθήμενο της ορθοδόξου εκκλησίας της Ουκρανίας»; Με πικρία το λέμε, αλλά τα λόγια του Αρχιεπισκόπου Χρυσοστόμου ενέχουν διπλή ηθική. 

Χρειάζεται να ενθυμηθούμε τι ακριβώς ήταν εκείνο, που ώθησε τον Πανιερώτατο Μητροπολίτη Κύκκου να υπερασπιστεί τόσο ρητώς την κανονική Ορθοδοξία κατά τις εργασίες εκείνου του «συνεδρίου με Ρώσους», στο οποίο αναφέρεται δυσμενώς ο Κύπριος προκαθήμενος. Ήταν η προβολή στους συνέδρους ντοκιμαντέρ, το οποίο έδειξε την υποστήριξη του θρησκευόμενου λαού προς την κανονική Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία και το απαίσιο, μισάνθρωπο και αντιχριστιανικό πρόσωπο του ουκρανικού σχίσματος. 

Επίσης συγκίνησε βαθύτατα όλους τους συνέδρους η διαπεραστική παρέμβαση του Καθηγουμένου της ευρισκομένης στην καρδιά της εμφυλίας συγκρούσεως στην Ουκρανία Λαύρας Σβιατογκόρσκαγια, του Μητροπολίτη Σβιατογκόρσκ Αρσενίου, ο οποίος αφηγήθηκε την αλήθεια για το πολιτικό και αντιεκκλησιαστικό υπόβαθρο της «αναγνωρίσεως» του ουκρανικού σχίσματος εκ μέρους του Πατριάρχη Βαρθολομαίου, για το ό,τι πίσω από την ενέργεια αυτή ευρίσκονται πολιτικοί παράγοντες, που απροκάλυπτα πρεσβεύουν την Ουνία και επιδιώκουν την αποδυνάμωση της Ορθοδοξίας. Ακόμη ο Σεβασμιώτατος ανέλυσε και τους διωγμούς σε βάρος της κανονικής Εκκλησίας, του κλήρου και των πιστών της από σχισματικούς. 

Όπως αποδείχθηκε, αποτέλεσαν αποκάλυψη για πολλούς ορθοδόξους Κυπρίους οι πληροφορίες σχετικά με την πραγματικότητα, εντός της οποίας κινείται εδώ και εικοσιπέντε και πλέον χρόνια η Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία και τους τελευταίους διωγμούς σε βάρος της. Πολλοί συγκλονίστηκαν και αυτό τους οδήγησε να τοποθετηθούν με παρρησία και σύμφωνα με τη συνείδησή τους. 

Κατά την άποψη όμως του Αρχιεπισκόπου Χρυσοστόμου είναι φοβερά επικίνδυνη η διεξαγωγή παρομοίων συνεδρίων, όπου ακούγεται η αλήθεια και δεν ρέουν ποτάμια από λιβανίζοντες και υποκριτικούς λόγους. Σύμφωνα με τη λογική του, προκειμένου να μην παραβιασθεί η ουδετερότητα, η οποία κατέστη σωτήριο καταφύγιο της βυθισμένης σε βαθύ ύπνο συνειδήσεως, θα πρέπει πάση θυσία να αποφευχθεί η διείσδυση έστω και ψηγμάτων αληθινής πληροφόρησης στην ορθόδοξη κυπριακή γη και σε καμία περίπτωση να μην ακουστούν οι εκκλήσεις των ταλαιπωρημένων από πολιτικάντηδες και σχισματικούς ομολογητών της Ορθοδοξίας, να αποστομωθούν εκείνοι και να κωφεύσουν οι Κύπριοι. Αλλά κατά το λόγο του Σωτήρα, «ἐὰν οὗτοι σιωπήσωσιν, οἱ λίθοι κεκράξονται» (Λουκ. 19. 40).

Δεν διστάζει ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου να εξαπολύσει και επινοημένες και άδικες κατηγορίες σε βάρος του Αγιωτάτου Πατριάρχη Μόσχας και Πασών των Ρωσσιών Κυρίλλου: «Μου έχει στείλει αρκετούς και θέλει να με κρατήσει δήθεν κοντά του. Και του απαντώ, ῾῾αυτό που κάνεις δεν με εκφράζει᾽᾽. 

Κόβουμε το μνημόνευμα σε έναν που ξεφεύγει από την πίστη και σε ερωτώ, είναι αιρετικός ο Οικουμενικός Πατριάρχης, ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας που σταμάτησες να τους μνημονεύεις; Δεν γίνεται. Να διαμαρτυρηθείς ότι δεν έπρεπε να κάνετε αυτό το πράγμα δικαιούσαι. Να διαφωνήσεις, να πεις ότι δεν πάτε σωστά, δικαιούσαι να το πεις. Να κόψεις το μνημόσυνο, να μην συλλειτουργείς με κάποιον; Μόνο με τους αιρετικούς δεν λειτουργούμε. Είσαι απαράδεκτος». 

Στην ελληνική εκδοχή της συνεντεύξεως, η οποία δεν μεταφράσθηκε εξολοκλήρου από την «O.T.», υπάρχουν ισχυρισμοί του Αρχιεπισκόπου Χρυσοστόμου ότι δήθεν και ο προκαθήμενος της Ρωσικής Εκκλησίας, και ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως χρήζουν βοήθειας, διότι και οι δύο είναι εγωιστές και δεν θα μπορέσουν να συμφιλιωθούν μόνοι τους. Αυτή η θέση εμπεριέχει ταυτοχρόνως δύο μεθόδους χειραγώγησης. 

Η πρώτη είναι να περιορισθεί ένα πρόβλημα αρχής, σχετικά με την προστασία των ιερών ορίων της Εκκλησίας και των ιερών κανόνων, σε μια προσωπική αντιπαράθεση δύο Πατριαρχών, πράγμα το οποίο ουδόλως ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα. 

Ενώ η δεύτερη είναι να υποβιβασθεί το θύμα της εισβολής στο επίπεδο του εισβολέα, να εξισωθούν από άποψη ηθική και κανονική. Πρόκειται για μια πολύ παλαιά μέθοδο, η οποία χρησιμοποιείται για το άνοιγμα του επόμενου κατά σειρά «παραθύρου Όβερτον», το οποίο θα έχει ως συνέπεια ότι οι κανονικοί επίσκοποι της Ουκρανικής Ορθοδόξου Εκκλησίας και οι σχισματικοί αυτόκλητοι θα βρεθούν στο ίδιο επίπεδο, ενώ στον ιερό κλήρο της Κύπρου υπαγορεύεται να κρατά ίσες αποστάσεις «από τις δύο πλευρές της συγκρούσεως». Και έτσι εφεξής, μέχρι την πλήρη αποποίηση των κανονικών αρχών και την ένωση με τους σχισματικούς.

Δυστυχώς, τα λόγια του Αρχιεπισκόπου Κύπρου εμπεριέχουν ουσιαστική αλλοίωση της κανονικής Παραδόσεως της Αγίας Εκκλησίας. Στα επίσημα κείμενα της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας και σε πολυάριθμες δημοσιεύεις, αφιερωμένες στις σχισματικές ενέργειες του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως, παρατέθηκαν κατ’ επανάληψιν παραπομπές σε πλήθος κανόνων των Αγίων Αποστόλων, των Οικουμενικών και Τοπικών Συνόδων, οι οποίοι καταδικάζουν αυστηρώς όσους δέχονται σε κοινωνία σχισματικούς και ορίζουν να στερούνται αυτοί της εκκλησιαστικής κοινωνίας. Εάν είναι δυνατή η διακοπή της κοινωνίας μόνον με τους εμπεσόντες σε δογματική αίρεση, τότε περί τίνος όλοι αυτοί οι κανόνες; Κατά τη γνώμη του Αρχιεπισκόπου Χρυσοστόμου προκύπτει ότι όλοι αυτοί οι ιεροί κανόνες είναι απλώς «δαρμός του αέρα» και όποιος τους ακολουθεί συμπεριφέρεται «απαράδεκτα». 

Να συμπεράνουμε ότι οι ίδιοι οι κανόνες και όχι οι σχισματικοί προκαλούν το σχίσμα; Πρόκειται για ένα παράλογο και σε υπέρτατο βαθμό βλάσφημο συμπέρασμα, αλλά μόνον αυτό προκύπτει λογικά από τα λόγια του προκαθημένου της Κυπριακής Εκκλησίας.

Βεβαίως, στα λόγια του Πατριάρχη Βαρθολομαίου, στις δηλώσεις του Πατριάρχη Θεοδώρου και του Αρχιεπισκόπου Αθηνών Ιερωνύμου, με τα οποία αιτιολογούν την αναγνώριση του σχίσματος και το συλλείτουργο με τους σχισματικούς, εμπεριέχοντα όλα τα γνωρίσματα και της δογματικής αιρέσεως γνωστής ως παπισμός της Ανατολής, η οποία αποτελεί χονδροειδές αντίγραφο του παπισμού της Δύσεως. 

Όμως και χωρίς να λαμβάνονται υπόψη τα ως άνω, είναι αμφίβολο ότι ο έχων καλή θεολογική κατάρτιση Αρχιεπίσκοπος Κύπρου δεν γνωρίζει τίποτε για το σχίσμα του Νοβάτου και Νοβατιανού ή για το σχίσμα των δονατιστών. Και στις δύο περιπτώσεις οι τοπικές Εκκλησίες καθαιρούσαν ακριβώς όσους κληρικούς ενέπιπταν σε σχίσμα και όχι σε αίρεση, στερώντας τους σχισματικούς της εκκλησιαστικής κοινωνίας. 

Και όλες οι τοπικές Εκκλησίες αποδέχονταν εκείνη την απόφαση, κανείς από όσους ομολογούσαν την καθολική πίστη ούτε που διανοούνταν να αποδώσουν εκκλησιαστικό καθεστώς σε σχισματικούς και να συλλειτουργήσουν μαζί τους, ωσότου ενωθούν ιεροκανονικά με το Σώμα της Εκκλησίας από νόμιμη εκκλησιαστική αρχή. Όσοι, δε, δέχονταν σε κοινωνία τους αρχαίους σχισματικούς, καθίσταντο για την Εκκλησία σχισματικοί οι ίδιοι. 

Δεν θα ήταν περιττό να υπενθυμίσουμε τα λόγια των μεγάλων Πατέρων και Διδασκάλων της Εκκλησίας, οι οποίοι θεωρούσαν τόσο την αίρεση, όσο και το σχίσμα αποκύημα διαβολικού πειρασμού, έκπτωση από την εκκλησιαστική ενότητα και οδό προς την αιώνια απώλεια. 

Γράφει ο Άγιος Ιερομάρτυς Κυπριανός Καρθαγένης: «Ο εχθρός επινόησε αιρέσεις και σχίσματα για να ανατρέψει την πίστη, να αλλοιώσει την αλήθεια, να διαλύσει την ενότητα. Όποιον αδυνατεί να κρατήσει στην παλαιά οδό με τύφλωση, τον παρασέρνει στην πλάνη και αποπλανά με νέα οδό. Αρπάζει ανθρώπους από τους κόλπους της Εκκλησίας και όταν ορατά πλησίαζαν ήδη στο φως απολυτρωμένοι από τη νύκτα του αιώνος τούτου, πάλι εν αγνοία τους απλώνει πάνω τους νέο ζόφος, ώστε χωρίς να ακολουθούν το Ευαγγέλιο ή να τηρούν το νόμο, ωστόσο αυτοχαρακτηρίζονται χριστιανοί και περιπλανώμενοι στο σκότος νομίζουν ότι περπατούν στο φως».

Στον Α΄ κανόνα του ο Μέγας Βασίλειος ορίζει: «ἔδοξε τοῖς ἀρχαίοις, τοῖς περὶ Κυπριανὸν λέγω καὶ Φιρμιλιανὸν τὸν ἡμέτερον, τούτους πάντας μιᾷ ψήφῳ ὑποβαλεῖν· Καθαροὺς καὶ Ἐγκρατίτας καὶ Ὑδροπαραστάτας καὶ Ἀποτακτίτας. Διότι ἡ μὲν ἀρχὴ τοῦ χωρισμοῦ διὰ σχίσματος γέγονεν, οἱ δὲ τῆς Ἐκκλησίας ἀποστάντες οὐκ ἔτι ἔσχον τὴν χάριν τοῦ ἁγίου Πνεύματος ἐφ’ ἑαυτούς, ἐπέλιπε γὰρ ἡ μετάδοσις τῷ διακοπῆναι τὴν ἀκολουθίαν. Οἱ μὲν γὰρ πρῶτοι ἀναχωρήσαντες, παρὰ τῶν Πατέρων ἔσχον τὰς χειροτονίας καὶ διὰ τῆς ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν αὐτῶν εἶχον τὸ χάρισμα τὸ πνευματικόν. Οἱ δέ, ἀποῤῥαγέντες, λαϊκοὶ γενόμενοι, οὔτε τοῦ βαπτίζειν, οὔτε τοῦ χειροτονεῖν εἶχον ἐξουσίαν, οὔτε ἠδύνατο χάριν Πνεύματος ἁγίου ἑτέροις παρέχειν, ἧς αὐτοὶ ἐκπεπτώκασι».

Διδάσκει ο Ιερός Αυγουστίνος: «Πιστεύουμε στην Αγία Καθολική Εκκλησία. Ωστόσο οι αιρετικοί και οι σχισματικοί επίσης αποκαλούν εκκλησίες τις κοινότητές τους. Αλλά οι αιρετικοί, έχοντας ψευδές φρόνημα για το Θεό, παραμορφώνουν την ίδια την πίστη, ενώ οι σχισματικοί με τις παράνομες διασπάσεις αφίστανται της αδελφικής αγάπης, παρόλο που πιστεύουν τα ίδια, όπως και εμείς. Γι’ αυτό ούτε οι αιρετικοί ανήκουν στην οικουμενική Εκκλησία, η οποία αγαπά τον Θεό, αλλά ούτε και οι σχισματικοί τής ανήκουν».

Ακόμη και ο Ιερός Χρυσόστομος τονίζει: «εἰς αἵρεσιν ἐμπεσεῖν τὸ τὴν Ἐκκλησίαν σχίσαι οὐκ ἔλαττόν ἐστι κακόν… ἡ τοῦ ταράττειν καὶ σχίζειν τὴν Ἐκκλησίαν ἁμαρτία, οὐδέ μαρτυρίου αἵμασιν ἀποπλύνεται».

Ο Αγιώτατος Πατριάρχης Μόσχας και Πασών των Ρωσσιών Κύριλλος, παρά τις σε υπέρτατο βαθμό άδικες και μη στηριζόμενες στην Αλήθεια του Θεού κατηγορίες, ουδέποτε κάλεσε και δεν καλεί κανέναν «να περάσει με την δική του πλευρά», διότι στο ζήτημα του ουκρανικού σχίσματος δεν υπάρχει οποιαδήποτε «δική του πλευρά». 

Η θέση του πατριάρχη Κυρίλλου είναι η ομόφωνη θέση της Ιεράς Συνόδου, των πιστών στην Αγία Ορθοδοξία αρχιερέων, κληρικών και πιστών λαϊκών, δηλαδή του πληρώματος της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας στην ολότητά του. 

Μόνον δύο πλευρές υπάρχουν: η πλευρά της Αγίας Παραδόσεως, των αδιασάλευτων εκκλησιαστικών κανόνων, των αγίων πατέρων και ομολογητών της Ορθοδοξίας και η πλευρά των βρώμικων γεωπολιτικών συμφερόντων, του σχίσματος, της διαβρώσεως της εκκλησιαστικής Αλήθειας και, ως συνέπεια, της αιώνιας απώλειας.

Και πάλι καλούμαστε να επανέλθουμε στα διπλά μέτρα και σταθμά. Εάν ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος δηλώνει ότι η αίρεση είναι η μόνη αποκλειστικά αιτία διακοπής της εκκλησιαστικής κοινωνίας, τότε πώς αιτιολογεί ο ίδιος τη διακοπή κοινωνίας με πρώην ιεράρχες και κληρικούς των Ελληνοφώνων Εκκλησιών, οι οποίες δέχθηκαν σε κοινωνία τους λεγόμενους «παλαιοημερολογίτες» σχισματικούς; Με ποια αιτιολογία υπέγραψε το έγγραφο καθαιρέσεως του Πατριάρχη Ιεροσολύμων Ειρηναίου το 2005 και διέκοψε την εκκλησιαστική κοινωνία μαζί του, εάν δεν κατηγορείτο τότε για καμία αίρεση; 

Ας ενθυμηθούμε πόσο θερμώς, ασυμβιβάστως και με πόσο ζήλο αντιμετώπισε ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου την εμφάνιση στο έδαφος της Βορείου Κύπρου μιας σχισματικής (όχι αιρετικής!) κοινότητας, αυτοαποκαλούμενης ως «Ρωσική Εκκλησία Βορείου Κύπρου». 

Δικαίως χαρακτήρισε την εν λόγω κοινότητα σχισματικών αυτόκλητους και απατεώνες, καθώς ήταν σημαντικό για εκείνον να μην τους αναγνωρίσει η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ρωσίας. Συμπεραίνεται ότι βάσει της ιδικής του λογικής ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος σε όλες αυτές τις περιπτώσεις προχώρησε σε αδύνατες και απαράδεκτες ενέργειες…

Τέλος, δεν πρέπει να προσπεράσουμε και το ακόλουθο απόσπασμα από τη συνέντευξη του Αρχιεπισκόπου Κύπρου: 

«Πάει για σχίσμα (σ.τ.μ. ο Πατριάρχης Κύριλλος). Και είναι η μεγαλύτερη αμαρτία το σχίσμα. Δεν το καταλαβαίνω. Θέλει να γίνει πρώτος. Και του είπα. Πρώτος δεν θα γίνεις ποτέ. Οι 17 αιώνες που πέρασαν έχουν τσιμεντώσει τον Κωνσταντινουπόλεως ως τον πρώτο της Ορθοδοξίας. Τελεία και παύλα. Μην εθελοτυφλείς. Κατάλαβέ το. Αλλά ο εγωισμός δεν τον αφήνει».

Ορίστε και πάλι χειραγώγηση και απροκάλυπτη διαστροφή εννοιών. Το σχίσμα, συμπεραίνεται, το δημιουργεί όχι εκείνος, ο οποίος κατά παράβαση των κανόνων της Εκκλησίας διαπράττει εισπήδηση σε αλλότριο κανονικό έδαφος, αναγνωρίζει ως «αρχιερείς» και «ιερείς» αυτοχειροτόνητους σχισματικούς, κατά τρόπο βλάσφημο τους δέχεται σε ευχαριστιακή κοινωνία, ενώ εκείνος, ο οποίος υπεραμύνεται της Αληθείας, ο οποίος σύμφωνα με τις απαιτήσεις των εκκλησιαστικών κανόνων διακόπτει την κοινωνία με τους πρωτοστάτες του σχίσματος, ο οποίος προστατεύει την οικεία αυτού Τοπική και ολόκληρη την Οικουμενική Εκκλησία από ανάμειξη με το σχισματικό μίασμα! 

Πού έγκειται εδώ ο εγωισμός; Όλοι όσοι, έστω και ελάχιστα, γνωρίζουν τον Αγιώτατο Πατριάρχη Κύριλλο, ακούνε τα κηρύγματα και τις ομιλίες του, βλέπουν την ένθερμη προσευχή του υπέρ της ενότητας της Εκκλησίας και του πολυταλαιπωρημένου ουκρανικού λαού, γνωρίζουν πως η αιμορραγούσα πληγή του σχίσματος διαπερνά την καρδιά του, πως κάθε στιγμή με βαριά καρδιά και ειλικρίνεια βιώνει τη συμφορά, την οποία έφεραν στον ορθόδοξο οίκο αλλότριες για την Εκκλησία εξωτερικές δυνάμεις.

Γι’ αυτό ιδιαίτερη αγανάκτηση προκαλεί η αβάσιμη κατηγορία σε βάρος του προκαθημένου της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας ότι επιθυμεί «να είναι πρώτος».  Πουθενά και ποτέ ούτε ο Πατριάρχης Κύριλλος, ούτε εκπρόσωποι της Εκκλησίας μας δεν προέβαλαν οποιεσδήποτε διεκδικήσεις πρωτείου στην Παγκόσμια Ορθοδοξία. Το θέμα των πρωτείων επιδιώκουν να εκμεταλλεύονται στον μέγιστο βαθμό και να υπερδιογκώνουν εντελώς άλλα εκκλησιαστικά κέντρα, εισάγοντας, όπως έγραψαν οι πατέρες της Συνόδου Καρθαγένης στην επιστολή τους προς τον πάπα Κελεστίνο, καπνώδη τύφο του κόσμου στην του Χριστοῦ Εκκλησία.

Η επίσημη θέση του Πατριαρχείου Μόσχας ως προς το ζήτημα του πρωτείου στην ανά την οικουμένη Εκκλησία είναι διατυπωμένη στο ειδικό έγγραφο της Ιεράς Συνόδου αυτής από το έτος 2013:

«Ο Κύριος και Σωτήρ ημών Ιησούς Χριστός προειδοποιούσε τους μαθητές του κατά της φιλαρχίας (πρβλ. Ματθ. 20, 25-28). Η Εκκλησία ήταν πάντα αντίθετη  στις αλλοιωμένες αντιλήψεις περί πρωτείου, οι οποίες από αρχαιοτάτους χρόνους διείσδυαν στην εκκλησιαστική ζωή. Στους όρους των Συνόδων και τα αγιοπατερικά κείμενα αποδοκιμάζονταν οι καταχρήσεις εξουσίας… Δεν υπάρχει, ούτε υπήρξε ποτέ στην Ορθόδοξη Εκκλησία ένα ενιαίο διοικητικό κέντρο σε παγκόσμιο επίπεδο… Η Πατριαρχική Καθέδρα της Κωνσταντινουπόλεως έχει πρωτεία τιμής βάσει των Ιερών Διπτύχων, τα οποία αναγνωρίζονται από όλες τις κατά τόπους Ορθόδοξες Εκκλησίες».

Και ιδού όσα μόλις πρόσφατα, στις 4 Νοεμβρίου 2019, δήλωσε ο ίδιος ο Αγιώτατος Πατριάρχης Κύριλλος: «Σε αντίθεση με την Κωνσταντινούπολη, η οποία αθετεί τους ιερούς κανόνες, παρεμβαίνει σε ξένη δικαιοδοσία, χορηγεί «αυτοκέφαλο» σ’ εκείνους, οι οποίοι δεν το ζητούν, επιμένει σε λοιπά προνόμια, τα οποία ουδέποτε ήταν χαρακτηριστικά της, η Εκκλησία μας δεν επιδιώκει πανορθόδοξη εξουσία. Εκείνο που θέλουμε είναι μόνον να διατηρήσουμε την κανονική τάξη και δεν μπορούμε να επιτρέψουμε να εμφανισθεί στην Ορθοδοξία κάτι παρόμοιο με τον παπισμό, ο «ψευδοπαπισμός»… 

Γι’ αυτό και στην εποχή μας πρέπει να προστατεύουμε το συνοδικό πολίτευμα της Οικουμενικής Εκκλησίας. Δεν αμφισβητούμε το πρωτείο τιμής του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, αλλά δεν συμφωνούμε με οιανδήποτε επιβουλές  κατά της οικουμενικής εξουσίας».

Είναι άραγε δυνατό να διατυπωθεί σαφέστερα και καθαρότερα; Η αλήθεια είναι, όμως, ότι μπορεί να τα ακούσει αυτά μόνον εκείνος, που δεν εθελοκωφεύει και δεν κλείνει την καρδιά του.