Γράφτηκε από τον/την Romfea.gr. 22/03 14:46

papafeio parousiasi 11

Παρουσίαση στην Romfea.gr | Χρήστος Καναρόπουλος


200 χρόνια συμπληρώνονται φέτος από την έναρξη της ελληνικής επανάστασης, του μεγάλου και αιματηρού αγώνα που οδήγησε στην ελευθερία του Έθνους μας.

Το φως πέφτει πάνω σε όλους τους γενναίους άνδρες, επώνυμους και ανώνυμους που πότισαν με το αίμα τους το δέντρο της ελευθερίας αλλά και σε όλους εκείνους που πρόσφεραν με κάθε τρόπο για να βοηθήσουν την Ελλάδα με ουσιαστικά έργα, αποτελώντας τους εθνικούς ευεργέτες.

Από όσα τέτοια έργα, άξια επαίνων κοσμείται και η αγιοτόκος Θεσσαλονίκη, και συγκεκριμένα με το Παπάφειο Ορφανοτροφείο ο «Μελιτεύς», το οποίο ανήγειρε με μεγάλη δωρεά ο αείμνηστος Ιωάννης Παπάφης, γέννημα και θρέμμα της μακεδονικής πρωτεύουσας.

Ο σπουδαίος αυτός άνδρας, εμπνεόμενος από την βαθειά χριστιανική πίστη του και την μεγάλη αγάπη προς την Ελλάδα, από την Μάλτα όπου έζησε και δημιουργήθηκε, προικοδότησε την Θεσσαλονικιώτικη κοινωνία με αυτό το εκπληκτικό Ορφανοτροφείο.

Ο καλλιμάρμαρος Μελιτεύς, ο λαμπρός αυτός οίκος των απροστάτευτων τέκνων, αναδεικνύεται και φωτίζεται κάθε πτυχή της ιστορίας του στο διάβα των χρόνων από έναν Κληρικό, απόφοιτο του Παπαφείου Ιδρύματος, τον Παν. Αρχιμ. Αντώνιο Πακαλίδη, Προϊστάμενο του Ι.Ν. Αγίου Σπυρίδωνος Τριανδρίας της Ι.Μ. Θεσσαλονίκης.

Πράγματι, το ίδρυμα αυτό υπήρξε γι’ αυτόν, μέσα στις τραγικές ώρες του χαμού των αγαπημένων του γονέων, η ζωηφόρος πηγή, η οποία απλόχερα του πρόσφερε αγάπη, στοργή, συμπόνια, στέγη, μόρφωση, πνευματική καλλιέργεια και προ πάντων ασάλευτη πίστη στο Θεό.

Ανάμεσα στα άλλα, ο π. Αντώνιος έχει εκδώσει ένα σχετικό πόνημα που είναι αφιερωμένο στον ευπατρίδη Παπάφη, την ιστορία και την προσφορά του Ιδρύματος.

Ο μακρινός απόδημος Έλληνας Παπάφης γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη, στην ενορία του Αγίου Αθανασίου το 1972. Μετά την ολοκλήρωση των εγκύκλιων σπουδών του, σε ηλικία 16 ετών το 1808 πήγε στη Σμύρνη, όπου κοντά στον πατέρα του απέκτησε πολύτιμη εμπορική πείρα.

Η παραμονή του όμως διεκόπη βίαια εξαιτίας του θανάτου του πατέρα του, γεγονός που τραυμάτισε την εφηβική τρυφερή ψυχή του και προσωρινά αναστάτωσε τη ζωή του.

Στα δύσκολα αυτά χρόνια, στήριγμα και σύμβουλος του νεαρού ακόμα Ιωάννη ήταν ο αδελφός της μητέρας του Ιωάννης Δ. Αναστάσης, ο οποίος ήταν συγχρόνως έμπορος και Πρόξενος της Σουηδίας στην Αλεξάνδρεια.

Ο τελευταίος αργότερα σύστησε καινούργια επιχείριση στη Μάλτα, όπου του εμπιστεύθηκε τη διεύθυνση και τη διαχείρισή της. 

Στη Μάλτα ο Παπάφης με την εργατικότητά του και την εμπορική πρωτοβουλία που αναπτύσσει, γίνεται γρήγορα γνωστός στον ευρύ κύκλο, κερδίζει την εμπιστοσύνη των κατοίκων του νησιού και της αγγλικής κυβερνήσεως και αποκτά την φήμη οικονομολόγου, για να του δώσει το δικαίωμα ο κυβερνήτης της Μάλτας να ασκεί το επάγγελμα του δημόσιου μεσίτη, θέση που του επέφερε μεγάλη κερδοφορία.

Το 1836 όμως ασθένησε σοβαρά, γεγονός που τον υποχρέωσε να απέχει από τις εργασίες του επί μακρόν. Επιστρέφει όμως και πάλι ενεργός αλλά αυτή τη φορά χρησιμοποιώντας την ευφυία και τις γνώσεις του, ασχολήθηκε με τα οικονομικά και μετοχές ατμοπλοϊκής εταιρείας.

Απασχόληση που του επέφερε μεγάλα κέρδη που του επέτρεψαν να προχωρήσει μεγάλες δωρεές σε θεσμούς και πρόσωπα αλλά και κληροδοτήματα.

Αξίζει να αναφερθεί η συνάντηση του Παπάφη με τον Καποδίστρια, στην προσπάθεια του Κυβερνήτη να δημιουργήσει το νεοσύστατο ελληνικό κράτος και την συμβολή του Παπάφη στην οικονομική ανασυγκρότηση της χώρας, καταθέτοντας κεφάλαιο τεσσάρων χιλιάδων ισπανικών δίστηλων για τη σύσταση της Εθνικής Χρηματιστικής Τραπέζης. 

Απ’ όλες όμως τις δωρεές και τις προσφορές θα εστιάσουμε στην ίδρυση του Ορφανοτροφείου. Δέκα χρόνια πριν πεθάνει ο Παπάφης, είχε αποφασίσει να ιδρύσει ένα καινούριο  ίδρυμα στη γενέτειρά του.

Με επιστολή του προς τους εφόρους των Ελληνικών Σχολείων της Θεσσαλονίκης, ζητώντας τη γνώμη τους για την ίδρυση Ορφανοτροφείου που θα παρέχει στέγη, τροφή και ένδυση στα άρρενα ορφανά παιδιά, τα οποία όμως θα μορφώνονται σε σχολεία που θα βρίσκονται εκτός του ιδρύματος.

Έτσι φυτεύεται ο σπόρος της δημιουργίας του Ιδρύματος με τον τίτλο «Μελιτεύς» λόγω της ευγνωμοσύνης του προς την Μελίτη, τη χώρα που τον φιλοξένησε στην μεγαλύτερη διάρκεια της ζωής του, απέκτησε τη μεγάλη του περιουσία και πέθανε εκεί.

Στην επιστολή του τονίζει χαρακτηριστικά: «Το ορφανοτροφείο οφείλει να ονομασθεί «Μελιτεύς» άνευ ετέρου διακριτικού σημείου ή προσθήκης και θέλω ίνα εν’ αυτών γίνονται παραδεκτά άρρενα Ελληνόπουλα, καταγόμενα εξ οιουδήποτε μέρους κατά προτίμησιν όμως τα εν Θεσσαλονίκη γεννημένα και ανήκοντα εν πάση περιπτώσει εις την Ορθόδοξον Ελληνική Εκκλησίαν. Επιθυμώ δε όπως η αγωγή γίνεται τοιαύτη, ώστε να δύνανται τα ορφανά επανερχόμενα εις την κοινωνία να κερδίζωσι τον άρτον δι’ εντίμου εργασίας».

Το κληροδότημα του Ι. Παπάφη ύστερα από πολλές διατυπώσεις και ενέργειες της Κοινότητος, παρελήφθη επί της Αρχιερατείας του Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης, του από Ιωαννίνων Σωφρονίου.

Για την τακτοποίηση του κληροδοτήματος συνέβαλε και ο τότε Υπουργός Εξωτερικών της Ελλάδος Στέφανος Δραγούμης για να αρχίσει η θεμελίωσή του το 1894 με τις ευχές του τότε Μητροπολίτου Θεσσαλονίκης Αθανασίου Μεγακλή, παρουσία των αρχών της πόλεως, της μαθητιώσης νεολαίας, των ελληνικών εκπαιδευτηρίων και πλήθος ομογενών συμπολιτών. Η δαπάνη μάλιστα για την ανέγερση του κτιρίου προήλθε από τους τόκους του κληροδοτήματος, χωρίς να θιγεί το κυρίως κεφάλαιό του.

Την 6η Οκτωβρίου του 1903 άνοιξε τις πύλες του το ίδρυμα με την εισαγωγή του πρώτου τροφίμου και κατά το έτος 1903-1904 εισήχθησαν 57 παιδιά. 

Σκοπός του Παπάφειου Ιδρύματος από της συστάσεως του μέχρι σήμερα ήταν και παραμένει ο ηθικός καταρτισμός των τροφίμων, η απόκτηση στοιχειωδών γραμματικών γνώσεων και η επαγγελματική αποκατάσταση τους. Από τον ορισμό αυτό αποκαλύπτεται με σαφήνεια η έντονη φιλανθρωπική δράση του Ιδρύματος και συγχρόνως η τεράστια κοινωνική προσφορά του στον Ελληνικό χώρο.

«Χιλιάδες ορφανά παιδιά γαλουχήθηκαν, μορφώθηκαν και διαπαιδαγωγήθηκαν με το πνεύμα του Ελληνοχριστιανικού πολιτισμού και χιλιάδες αποδόθηκαν στην κοινωνία ως καλοί και έντιμοι πολίτες οπλισμένοι με τα απαραίτητα εφόδια για τον αγώνα της ζωής.

Κατόρθωσαν με το ήθος, την εντιμότητα και εργατικότητά τους να εξασφαλίσουν τη συντήρηση, όχι μόνο του ιδίου του εαυτού τους, αλλά και των υποδειγματικών οικογενειών τους με τον τίμιο ιδρώτα της εργασίας.

Οι απόφοιτοι ανταποκρίθηκαν πλήρως στις προσδοκίες των διδασκάλων τους και μάλιστα «εν πολλοίς» τις υπερέβησαν, διακριθέντες σε όλους τους τομείς και τις κλίμακες της ευρύτερης κοινωνίας, όπου σήμερα ζουν.

Έτσι ο αείμνηστος Παπάφης διά μέσου του παιδαγωγικού ιδρύματος του «Μελιτεύς» συνετέλεσε, όχι μόνο στην διάσωση των απροστάτευτων τέκνων, αλλά και στην διάπλαση ανθρώπων με υψηλό χριστιανικό φρόνημα και ευγενείς κοινωνικούς προσανατολισμούς.

Ποιους άραγε κινδύνους θα διέτρεχαν τα παιδιά αυτά, αν δεν βρισκόταν  στο δρόμο τους ο φιλόξενος «Μελιτεύς» για να τα αναθρέψει, για να τα  στεγάσει και να τα διαπαιδαγωγήσει; Αναμφίβολα πολλούς.

Σήμερα οι γενεές των ορφανών που ζουν, υποκλίνονται στη  μνήμη του ευεργέτου πατρός τους και δεν λησμονούν ποτέ το μορφωτικό επιβλητικό σπίτι τους, τη φιλόστοργη φωλιά του Μελιτέως, που αναπλήρωσε τη γονική στοργή και τους σεβάσμιους διδασκάλους τους» τονίζει μεταξύ των άλλων ο Αρχιμανδρίτης Αντώνιος Πακαλίδης, θρέμμα του Μελιτέως που υπηρετεί με ιδιαίτερο ζήλο την τοπική Εκκλησία της Θεσσαλονίκης.

Ύμνος του Ιωάννη Παπάφη

Όποιος δεν εχαϊδεύθηκε από πατέρα χέρια

Όποιος δεν εζεστάθηκε σε μητρική αγκάλη

Όποιος ετράνεψ’ ορφανός χωρίς μια προστασία

Εκείνος ημπορεί καλά καλύτερα απ’ όλους

Να νοιώση μέσα στην καρδιά το έργο σου ΠΑΠΑΦΗ.

Μακεδονίας γέννημα Ελληνικής και θρέμμα

Σε ξένα χώματα έγινες διαμάντι ζηλεμένο.

Στα πλούτη δεν εξέχασες την πατρική καλύβη

κι αν δεν ημπόρεσες να ρθής την γη της να φιλήσης

στον ΜΕΛΙΤΕΑ σκήνωσες και αιώνια θα ζήσης.

Αιώνια θα σαι καύχημα κλεινής Θεσσαλονίκης

Αιώνια θα σαι καύχημα του αθανάτου Γένους.

Κι όπως αιώνιο στήριγμα της ορφανίας θά σαι 

αιώνια να ναι  η φήμη σου αιώνια να ναι η δόξα

αιώνια να ναι  η τιμή η μνήμη σου αιώνια.

(στίχοι: Δ/ντη Ζήση Ζαμάνη (1906-1907)

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

papafeio parousiasi 1

Εμφανίσεις: 301691
Γίνετε ενεργά η πηγή του Romfea.gr! Στείλτε ειδήσεις και φωτογραφίες που πιστεύετε πως ενδιαφέρουν τους αναγνώστες στο [email protected]
FOLLOW ROMFEA: