Συνεχίσθηκαν χθες, 4 Νοεμβρίου ε.έ., οι εργασίες της «ΛΣΤ' Πανορθοδόξου Συνδιασκέψεως Εντεταλμένων Ορθοδόξων Εκκλησιών και Ιερών Μητροπόλεων διά θέματα αιρέσεων και παραθρησκείας».

Στην πρωϊνή Συνεδρία προήδρευσε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γουινέας κ. Γεώργιος και πραγματοποιήθηκαν τέσσερις εισηγήσεις.

Πρώτη αναγνώστηκε η εισήγηση του Αναπληρωτή Καθηγητή του Α.Π.Θ. κ. Πέτρου Παναγιωτόπουλου με θέμα: «Όταν το πεπρωμένο υποκαθιστά την ελευθερία: Αποκρυφιστικές πρακτικές και προσωπική ευθύνη».

Στην εισήγηση τονίστηκε η σημασία του αυτεξουσίου ως θεόσδοτης δωρεάς και βασικού στοιχείου της χριστιανικής ελευθερίας, η οποία συνδέεται με την προσωπική ευθύνη. Επισημάνθηκε ότι οι μοιρολατρικές αντιλήψεις υποβαθμίζουν την αξία της ελεύθερης επιλογής, ενώ οι αποκρυφιστικές πρακτικές εξακολουθούν να επηρεάζουν τη σύγχρονη κοινωνία, συχνά υπό τον μανδύα της επιστημονικοφάνειας.

Τέλος, υπογραμμίστηκε η ανάγκη καλλιέργειας πνευματικής διάκρισης και κριτικής σκέψης ως προϋποθέσεων της εν Χριστώ ελευθερίας.

Στη συνέχεια, τον λόγο έλαβε ο Αιδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος Κωνσταντίνος Παπαθανασίου (Δρ Θ), ο οποίος ανέπτυξε το θέμα: «Λαϊκές μορφές μαγείας».

Στην εισήγηση αναδείχθηκε η διαχρονική παρουσία της λαϊκής μαγείας, η οποία, παρά τις προχριστιανικές καταβολές της, εξακολουθεί να επιβιώνει μέσω τοπικών εθίμων και παραδόσεων, συχνά συγχεόμενη με εκφάνσεις της λαϊκής ευσέβειας.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε σε πρακτικές όπως τα ξόρκια, οι γητείες, τα φυλαχτά και διάφορες τελετουργικές ενέργειες στις οποίες αποδίδονται θεραπευτικές, καθαρτικές ή προστατευτικές ιδιότητες.

Τέλος, υπογραμμίστηκε η θέση της χριστιανικής διδασκαλίας περί της απελευθερωτικής δύναμης του Χριστού, ο οποίος ελευθερώνει τον άνθρωπο από την εξουσία του διαβόλου (Α΄ Ιω. 3,8).

Μετά το διάλειμμα προήδρευσε ο έξαρχος του Παναγίου Τάφου στην Αθήνα Αρχιμανδρίτης κ. Ιερώνυμος.

Ακολούθησε η εισήγηση του κ. Κωνσταντίνου Παπαχριστοδούλου, Θεολόγου και Προέδρου του Διοικητικού Συμβουλίου της Π.Ε.Γ., με θέμα: «Αστρολογία: Ιστορικές καταβολές και η σχέση της με τον Δυτικό Εσωτερισμό».

Στην εισήγηση παρουσιάστηκε η ιστορική εξέλιξη της αστρολογίας, από τις αρχαίες μορφές οιωνοσκοπίας έως τη διαμόρφωση σύνθετων αστρολογικών συστημάτων σε διαφορετικά πολιτισμικά περιβάλλοντα.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη σύνδεσή της με τον δυτικό εσωτερισμό κατά τον Μεσαίωνα και την Αναγέννηση, καθώς και στη συμβολική και μεταφυσική της διάσταση.

Επισημάνθηκε, τέλος, ότι η εσωτεριστική αστρολογία προσεγγίζει τον ουράνιο κόσμο ως συμβολικό πλαίσιο ερμηνείας της ανθρώπινης ύπαρξης και της κοσμικής πραγματικότητας, στηριζόμενη στη θεωρία της αντιστοιχίας μακρόκοσμου και μικρόκοσμου.

Επόμενος ομιλητής ήταν ο Πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Γεωργόπουλος, Αναπληρωτής Καθηγητής του Τμήματος Κοινωνικής Θεολογίας και Χριστιανικού Πολιτισμού του Α.Π.Θ.

Ανέπτυξε το θέμα: «Οι Πατέρες της Εκκλησίας και η Αστρολογία».

Κατά την εισήγησή του, ο ομιλητής ανέδειξε τη θεμελιώδη αντίθεση της πατερικής θεολογίας προς την αστρολογική αιτιοκρατία, η οποία προσκρούει στην ορθόδοξη διδασκαλία περί αυτεξουσίου και προσωπικής ευθύνης του ανθρώπου.

Επισημάνθηκε η σαφής διάκριση που διαμορφώνει η πατερική παράδοση μεταξύ της επιστημονικής παρατήρησης των ουράνιων φαινομένων και της αντίληψης περί προδιαγεγραμμένης ανθρώπινης μοίρας.

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στις θεολογικές συνέπειες της αστρολογίας, καθώς αυτή αναιρεί τη δυνατότητα της ελεύθερης ανταπόκρισης του ανθρώπου στη θεία χάρη και τη σωτηριολογική σημασία της μετάνοιας.

Υπό το πρίσμα αυτό, η πατερική απόρριψη της αστρολογίας συνιστά έκφραση της εκκλησιαστικής διδασκαλίας περί θείας Πρόνοιας, ανθρώπινης ελευθερίας και σωτηρίας.

Η πρωϊνή συνεδρία ολοκληρώθηκε με συζήτηση επί των εισηγήσεων.

Η απογευματινή συνεδρία έλαβε χώρα υπό την Προεδρία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Χίου, Ψαρών και Οινουσσών κ. Μάρκου.

Πρώτος ομιλητής ήταν ο Αιδεσιμολ. Πρωτοπρ. π. Σωτήριος Αθανασούλιας (M Th) και ανέπτυξε το θέμα: «Η αποκρυφιστική τεχνική της μαντείας υπό το φως της Ορθοδοξίας».

Ο ομιλητής τόνισε ότι το ζήτημα της μαντείας ως διαχρονικού θρησκευτικού φαινομένου εξακολουθεί να εμφανίζεται στη σύγχρονη κοινωνία, συχνά σε συνάφεια με τον αποκρυφισμό και τις αντιλήψεις της «Νέας Εποχής».

Επισημάνθηκε η ποικιλία των μαντικών πρακτικών και η περιστασιακή χρήση ορθόδοξων συμβόλων και θρησκευτικών αναφορών προς δημιουργία επίφασης πνευματικής εγκυρότητας.

Η εισήγηση υπογράμμισε ότι, σύμφωνα με την ορθόδοξη θεολογική διδασκαλία, η μαντεία αποτελεί μορφή πνευματικής πλάνης και ασυμβίβαστη πρακτική προς την εν Χριστώ ζωή.

Η εκκλησιαστική απόρριψή της θεμελιώνεται στη μαρτυρία της Αγίας Γραφής, των ιερών Κανόνων και της εκκλησιαστικής Παράδοσης.

Η τελευταία εισήγηση πραγματοποιήθηκε από την κ. Αγγελική Χατζηιωάννου, Δρ Θ, με θέμα: «Μελλοντολογία, Μαντεία. Σύγχρονες εκδηλώσεις τους».

Η εισηγήτρια αναφέρθηκε στην εξέλιξη της σύγχρονης Μελλοντολογίας από μια περιθωριακή μαντική πρακτική σε ένα ευρέως διαδεδομένο κοινωνικό φαινόμενο, το οποίο προβάλλεται διά των Μέσων Ενημέρωσης, των ψηφιακών εφαρμογών και του διαδικτύου.

Παράλληλα, επισημάνθηκαν φαινόμενα εσχατολογικής πλάνης, τα οποία εμφανίζονται ακόμη και σε κύκλους που αυτοπροσδιορίζονται ως ορθόδοξοι, με αυθαίρετες χρονολογήσεις της συντέλειας, ατεκμηρίωτες προφητολογικές αναφορές και συνωμοσιολογικές ερμηνείες.

Τονίστηκε, επίσης, η ανάγκη θεολογικής εγρήγορσης και διάκρισης απέναντι σε πρακτικές και αντιλήψεις που αλλοιώνουν το αυθεντικό εκκλησιαστικό φρόνημα.

Η απογευματινή συνεδρία ολοκληρώθηκε με συζήτηση επί των εισηγήσεων και τις παρεμβάσεις των Εντεταλμένων των Ιερών Μητροπόλεων.

Σήμερα ολοκληρώνονται οι εργασίες της Συνδιάσκεψης με τη σύνταξη, τη συζήτηση και την υπογραφή των Πορισμάτων.