Στις 3 Φεβρουαρίου του 2020 ο Επίσκοπος Φαλέστ και Ανατολικής Μολδαβίας Φιλάρετος, ο οποίος διοικεί την Επισκοπή της Ανατολικής Μολδαβίας της Αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Ουκρανίας, επανήλθε μαζί με το ποίμνιό του στους κόλπους της «Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Πατριαρχείου Κιέβου».
O Επίσκοπος Φαλέστ εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση στο Γραφείο Τύπου του «Πατριαρχείου Κιέβου» σχετικά με τις αιτίες αυτής της απόφασης:
«Κατά τη διάρκεια ενός χρόνου παραμονής στους κόλπους της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας τόσο εγώ προσωπικά όσο και οι πιστοί της Επισκοπής μας αισθανθήκαμε την ακαταλληλότητα της συμμετοχής στην Εκκλησία αυτή. Η απόφασή μας είναι συνειδητή, εξισορροπημένη και στηρίζεται σε συγκεκριμένα πράγματα που αποτελούν θέματα αρχής» τονίζει χαρακτηριστικά ο Επίσκοπος Φαλέστ.
«Πρώτον, είναι ήδη εμφανές ότι ο Τόμος, τον οποίο παραχώρησε ο Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαίος στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας στην πραγματικότητα δεν αποτελεί πιστοποιητικό Αυτοκεφαλίας (δηλαδή πιστοποιητικό αυτονομίας δηλαδή πλήρους ανεξαρτησίας της Ουκρανικής Εκκλησίας), το οποίο έχουν όλες οι άλλες κατά Τόπους Εκκλησίες.
Το εν λόγω κείμενο όμως κατοχυρώνει την εξάρτηση της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας από τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως. Πέραν αυτού, για μας τους πιστούς της Επισκοπής της Ανατολικής Μολδαβίας είναι άκρως απαράδεκτο ότι ο Τόμος απαγορεύει ρητώς στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας να έχει ενορίες εκτός της επικράτειας της Ουκρανίας ποιμαίνοντας πνευματικά την ουκρανική διασπορά» - πρόσθεσε ο κ. Φιλάρετος.
Σε άλλο σημείο ο Επίσκοπος Φιλάρετος πρόσθεσε: «Για μας είναι ακατανόητο το γιατί η Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία έπρεπε να ταπεινωθεί τόσο πολύ σε σχέση με τις άλλες κατά Τόπους Εκκλησίες.
Ως γνωστόν, η Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία, ως παλαιά Αποστολική Εκκλησία η οποία ιδρύθηκε από τον ίδιο τον Απόστολο Ανδρέα τον Πρωτόκλητο, το 1990 ανακηρύχθηκε σε Πατριαρχείο, ενώ στο πλαίσιο της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας υποβαθμίστηκε ουσιαστικά σε Μητρόπολη του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως.
Όλα δείχνουν ότι ο Προκαθήμενος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, Μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας Επιφάνιος δεν αγωνίζεται για την αποκατάσταση αυτού του ιστορικού καθεστώτος, αλλά ικανοποιείται με την επικρατούσα κατάσταση».
«Δεύτερον, δεδομένου ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας δε δικαιούται να έχει ενορίες και Επισκοπές στο εξωτερικό, ο Προκαθήμενος της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας μου απένειμε τον αναληθή και επομένως αθέμιτο τίτλο, του Επισκόπου Μπέλγκοροντ-Δνειστερίας της Επαρχίας Οδησσού. Φυσικά και δεν έχω εκεί ούτε ενορίες, ούτε Μονές και δεν έχω καμία σχέση με την Επαρχία Οδησσού.
Μ’ αυτόν τον τίτλο απλώς σκόπευε να αποκρύψει την αλήθεια, ότι στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας υπάρχει Επισκοπή με ενορίες και Μονές στη Μολδαβία, δηλαδή εκτός της επικράτειας της Ουκρανίας» σημειώνει χαρακτηριστικά ο Επίσκοπος Φαλέστ.
Επίσης ο κ. Φιλάρετος συμπλήρωσε: «Εξαιτίας των ενεργειών της ηγεσίας της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας εγώ προσωπικά και η Επισκοπή μου βρέθηκαμε σε μια παράλογη θέση.
Κατέστη πλέον σαφές ότι η Επισκοπή δεν έχει ούτε προοπτική ανάπτυξης, ούτε μέλλον. Μέσα σ’ ένα χρόνο της ύπαρξής της η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας δεν κατόρθωσε σε καμία περίπτωση να ενώσει όλους τους ορθοδόξους της Ουκρανίας, καταλήγοντας αντικείμενο μηχανορραφιών ορισμένων πολιτικών δυνάμεων».
«Εμείς ως συμμετέχοντες στην ιδρυτική Σύνοδο της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας δεχθήκαμε διαβεβαιώσεις ότι σύντομα, μετά τη διεξαγωγή της εν λόγω Συνόδου θα συγκληθεί η Τοπική Σύνοδος της νέας Εκκλησίας για να επιλύσει όλα τα σημαντικά ζητήματα. Πέρασε πλέον ένας χρόνος η Τοπική Σύνοδος δεν συνεκλήθη ποτέ, ούτε προβλέπεται κάτι τέτοιο.
Όλα διευθύνονται, πάντα στο πνεύμα του Πατριαρχείου Κωνσταντινοπόλεως, με τις αποφάσεις της Συνόδου υπό την καθοδήγηση του Μητροπολίτη Επιφάνιου.
Μ’ αυτόν τον τρόπο πίσω από την φαινομενική Συνοδικότητα κρύβεται ο ιθύνων ρόλος του στενού κύκλου του Μητροπολίτη Επιφάνιου» τόνισε ο Επίσκοπος Φάλεστ.
«Η τελευταία σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι της υπομονής μας και μας έκανε να εγκαταλείψουμε τους κόλπους της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας υπήρξε η υποκριτική και άδικη συμπεριφορά ως προς τον Αγιώτατο Πατριάρχη Φιλάρετο ο οποίος ήταν για μας, τους Αρχιερείς της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, πνευματικός πατέρας και ελεήμων συνάδελφος.
Οι αναιδείς και αυθαίρετες καταλήψεις περιουσιακών στοιχείων και λογαριασμών του Πατριαρχείου Κιέβου από την ηγεσία της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας, οι προσβολές και εξευτελιστικές εκφράσεις απευθυνόμενες προσωπικά εναντίον του Πατριάρχη, η ταπείνωσή του και η αφαίρεση απ’ αυτόν της Επαρχίας Κιέβου, που του ανήκει σύμφωνα με τον νόμο, καθώς και πολλά άλλα παρόμοια, αποτελούν κατάφωρη αδικία και μάλιστα όχι μόνο από την άποψη των Θείων Εντολών, αλλά και με γνώμονα την ανθρώπινη ηθική» πρόσθεσε ο κ. Φιλάρετος.
«Καλώ τους συναδέλφους – τους αρχιερείς που χειροτονήθηκαν στην Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία του Πατριαρχείου Κιέβου, τον κλήρο και τους πιστούς οι οποίοι αγωνιούν ειλικρινά για την τύχη της ανεξάρτητης Ουκρανικής Ορθοδοξίας, να ακολουθήσουν τον δρόμο της αληθινής διακονίας του Θεού και του ουκρανικού λαού και να επανέλθουν στους κόλπους της Μητρός Εκκλησίας – της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Πατριαρχείου Κιέβου, υπό τον ομοφόριο του Αγιότατου Πατριάρχη Κιέβου και πάσης Ρωσίας-Ουκρανίας Φιλάρετου» - υπογράμμισε κλείνοντας ο κ. Φιλάρετος.