Την Κυριακή Ι Ματθαίου (13η τ.μ) ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κορωνείας κ. Παντελεήμων χοροστάτησε στον Όρθρο και προέστη της Θ. Λειτουργίας, μεθεορτίως, στον Ι. Ναό Μεταμορφώσεως Καλλιθέας.

Τον πλαισίωσαν ο δραστήριος προϊστάμενος Αρχιμ. Σισώης Σκάρκος και οι συνεφημέριοί του λόγιοι Πρωτοπρεσβύτεροι Βασίλειος Χριστοδούλου και Αθανάσιος Ηλιόπουλος.

1. Αφορμή στο κήρυγμά του πήρε από την αποστολική περικοπή της ημέρας: «Λοιδορούμενοι ευλογούμεν, διωκόμενοι ανεχόμεθα, βλασφημούμενοι παρακαλούμεν».

Όταν μάς περιγελούν εμείς τους λέμε λόγια καλά. Όταν μάς διώκουν εμείς τους ανεχόμαστε.

Όταν μάς δυσφημούν εμείς τους απευθύνουμε λόγους αγάπης. Αυτές οι τρεις αντιθετικές εκφράσεις του Απ. Παύλου στην περικοπή,που ακούσαμε σήμερα, είπε ο Σεβασμιώτατος, θα μπορούσαν να συμπτυχθούν σε μια λέξη : επιείκεια.

Και τίθεται το ερώτημα: Η επιείκεια είναι αρετή ή πλαδαρότατα χαρακτήρος; Όμως ο Απόστολος τονίζει και αλλού: «το επιεικές υμών γνωσθήτω πάσιν ανθρώποις» (Φιλιπ. δ, 5).

Δηλ. η επιείκειά σας να είναι χαρακτηριστικό σας γνώρισμα. Και όμως πολλοί θεωρούν την επιείκεια σοβαρό μειονέκτημα. Τί είναι, λοιπόν η επιείκεια αρετή ή μειονέκτημα; Ποιά είναι η απάντηση;

2. Απλούστατα δεν είναι ούτε το ένα ούτε το άλλο. Μπορεί όμως να είναι και το ένα και το άλλο. Δηλ. και αρετή και μειονέκτημα. Εξαρτάται. Από τα κίνητρα και από τα αποτελέσματα, τις συνέπειες δηλ. της επιεικείας μας.

Αν είμαστε επιεικείς γιατί δεν θέλουμε να δυσαρεστήσουμε κάποιον από τον οποίο περιμένουμε κάποια ωφέλη, τότε η επιείκειά μας έχει εγωϊστικά κίνητρα. Άρα δεν μπορεί να είναι αρετή.

Αν η επιείκειά μας πηγάζει από αγάπη και προσπαθούμε να βρούμε τα ελαφρυντικά του άλλου, να τον κατανοήσουμε «εκ των ένδον», τότε είναι αρετή.

Αν μάλιστα ο άλλος έβλαψε εμάς προσωπικώς, τότε η επιείκειά μας μαζί με την ανεξικακία είναι μεγάλη αρετή.

Όμως πρέπει να προσέξουμε και τα αποτελέσματα της επιεικείας μας.

Αν ο άλλος μας θεωρεί αφελείς και αποθρασύνεται, τότε η επιείκειά μας, δυστυχώς, έστω και αν εμείς είχαμε αγαθή πρόθεση, δεν είναι αρετή.

Αν η επιείκειά μας φέρει τον άλλο σε συναίσθηση του σφάλματός του, τότε η επιείκειά μας είναι άξια επαίνου.

3. Δυστυχώς υπάρχουν πιστοί «ζηλωταί», που με την αυστηρότητά τους δεν ησυχάζουν μέχρι να λάβουν την «κεφαλήν επί πίνακι» αυτού, που τυχόν έσφαλε και μάλιστα αν τους έβλαψε προσωπικώς.

Και συνήθως οι υπέραυστηροί προς τους άλλους είναι υπερεπιεικείς προς τον εαυτό τους. Το υπόδειγμα και τον κανόνα στο θέμα, που μας απασχολεί, μάς το παρέχει ο Κύριος.

«Ουδέ εγώ σε κατακρίνω, πορεύου και από του νυν μηκέτι αμάρτανε» (Ιωάν. η, 11), είπε στην γυναίκα, που την παρουσίασαν μπροστά Του, για να λιθοβοληθεί, βάσει του Μωσαϊκού νόμου.

Ο Χριστός όμως είδε το βάθος της μετανοίας της και εκδήλωσε την επιείκειά Του.

Αντίθετα, όταν έβλεπε την σκλήρυνση και την πόρωση, έπαιρνε το φραγγέλιο ή απηύθυνε τα αμείλικτα «ουαί» στους Φαρισαίους.

Έχουμε όμως εμείς το ηθικό ανάστημα, για να κάνουμε κάτι τέτοιο; Ας δείχνουμε, λοιπόν, συμπάθεια και κατανόηση και ας αφήσουμε τις υπεραυστηρότητες.

Και ας μη ξεχνάμε ότι με το ίδιο μέτρο, που μετράμε τα λάθη των άλλων, «αντιμετρηθήσεται ημίν» (Ματθ. ζ, 2). Επιείκεια, λοιπόν μετά συνέσεως!