Γράφτηκε από τον/την Romfea.gr. Κυριακή, 04 Μαρτίου 2018

grigorios palamas1Γράφει ο Τρυφωνόπουλος Γεώργιος - Θεολόγος για την Romfea.gr


Σ’ αυτή την πορεία της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστή, στο σταυραναστάσιμο οδοιπορικό που καταλήγει στο Πάσχα, Κάθε Κυριακή στην απαρχή της εβδομάδος παρεμβάλονται γεγονότα και πρόσωπα. Δείχνοντας τον τρόπο και τον δρόμο που οδηγεί στην έξοδο από το εγώ και στην συνάντηση με τον Θεό, εκεί στην Γαλλιλαία, το τόπο της νέας ζωής, της χαράς της Αναστάσεως.

Ήμαστε Ορθόδοξοι, καυχόμαστε γι’ αυτό, λέμε πως έχουμε την αλήθεια, υπερασπιζόμαστε τα δόγματα, τον τρόπο ζωής που έχουμε διδαχθεί, μελετούμε την Αγία Γραφή, τα Συναξάρια και κάθε λογής βιβλία, εκκλησιαζόμαστε, προσπαθούμε να συμπεριφερθούμε σωστά, να γίνουμε καλοί άνθρωποι.

Κι είναι σαν να γίνεται η πίστη μια ιδεολογία, ρουτίνα καθημερινή, τρόπος για να ξεφύγουμε λιγάκι, γι’ αυτό κι η εκκλησία τοποθετεί, τις δυο πρώτες Κυριακές της Σαρρακοστή γεγονότα και πρόσωπα που έχουν να κάνουν με την πίστη μας, καθώς βρισκόμαστε σε μια περίοδο περισυλλογής αυτοανακάλυψης του εαυτού μας, της ίδιας μας της ζωής, όλων αυτών που πιστεύουμε και πράττουμε.

Ακριβώς, λίγο πριν μας φανερώσει υψώνοντας τον Τίμιο Σταυρό του Κυρίου τον αληθινό νόημα και σκοπό της ζωής μας που είναι η σταύρωση του εγωισμού, των εμπαθών καταστάσεων, αυτών που δεν μας επιτρέπουν να ζήσουμε, να δοθούμε αληθινά στον Θεό κι ν’ αγαπήσουμε κάθε άνθρωπο που μας περιβάλλει.

Την προηγούμενη Κυριακή προβάλλονταν η πίστη μας, Ορθοδοξία, δηλαδή ορθή δόξα, ορθή στάση απέναντι στην ζωή, μέσα από μια πληρότητα της υπάρξεως μας, ως αληθινής σχέσης με τον Θεό.

Τι άλλο παρά η γνώση, η συνάντηση με τον Θεό, η πορεία προς το καθ’ ομοίωσιν, αυτό είναι η πίστης μας. Μια διαρκής παρουσία του Θεού στην καρδιά μας, που θ’ ακτινοβολείται σε κάθε άνθρωπο, στο πρίσμα της οποίας θα τίθεται κάθε λόγος, σκέψη, πράξη και ενέργεια της ζωής μας, καθώς και οποιαδήποτε σχέση μας με τους άλλους.

Πως βιώνεται ο Θεός, πως γνωρίζεται μέσα στην ζωή μας, πως θα Τον δούμε και θα νιώθουμε διαρκώς την παρουσία του; Γι’ αυτό ως απάντηση όλων των παραπάνω προβάλλεται στην επόμενη Κυριακή το πρόσωπο του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά Αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης.

Η ζωή της εκκλησία δεν διδάσκεται, δεν μαθαίνεται, απλά βιώνεται, όπως η εμπειρία των αγίων την καταθέτει, ή καλύτερο όπως μαρτυρεί ο τρόπος ζωής τους μέσα στον κόσμο.

Ο Βαρλαάμ ο Καλαβρός, μια εξέχουσα φυσιογνωμία στα μέσα του 13ου αιώνος μ.Χ., υψηλή μόρφωση, εξαιρετική ευφράδεια λόγου.

Κομίζει το σχολαστικοκρατούμενο πνεύμα της Δύσης στην ελεύθερη νηπτική Ανατολή, την ησυχαστική αγγελική πολιτεία, των απλών εκείνων ανθρώπων, που κατεβάζουν τον ουρανό στην γη, που φωτίζουν σαν προσεύχονται και τα πιο απόκρημνα και σκοτεινά σπήλαια.

Πολλές θεωρίες, για εκείνον ο Θεός γνωρίζεται όταν ο άνθρωπος φτάσει σε τέλεια επίπεδα γνώσεων κατέχοντας την κοσμική σοφία, αφού ο Θεός είναι μια απρόσωπη δύναμη, που γνωρίζεται όσο περισσότερο τον μαθαίνεις.

Κι αυτή η απόψη του Βαρλαάμ έμμελε να παραμείνει ως τρόπος προσέγγισης του Θεού από πολλούς, σαν μια προσπάθεια ανακάλυψης της ουσίας του Θεού, απαντώντας στο τι είναι ο Θεός κι όχι πως βιώνεται, κάτι που προκάλεσε στην Δύση σωρεία καταδικών, δημιουργώντας την λεγομένη Ιερά Εξέταση, σε μια προσπάθεια του ανθρώπου να υπερασπιστεί την ύπαρξη του Θεού, μην τυχόν κανείς και Τον αμφισβητήσει και χάθει όλο το οικοδόμημα της πίστης.

Όμως για τον άγιο Γρηγόριο τον Παλαμά, ο Θεός δεν μπορεί να εξηγηθεί, ν’ αναλυθεί, ούτε ο άνθρωπος είναι δυνατόν να εισχωρήσει στην ουσία του, αλλά μετέχει, κοινωνεί μαζί Του μέσα από τις Άκτιστες Ενέργειες Του, φανερώνεται και εκφράζεται ως μια σχέση προσωπική με κάθε άνθρωπο. Άφου ο Ίδιος είναι Πρόσωπο, ο Σαρκωθείς Υιός και Λόγος του Θεού.

Κι έρχεται η θεολογία της εκκλησίας ν’ απαντήσει στο πως ο Θεός βιώνεται κι όχι πως αποδεικνύεται, το ζητούμε ενός χριστιανού, είναι όχι ν’ αποδείξει τον Θεό στους άλλους, αλλά να τους δείξει αν Τον ζει, ή δεν Τον ζει , αν Τον αγαπά, ή όχι.

Όχι με λόγια, ούτε με κηρύγματα κι ομολογίες, αλλά με την ίδια του την ζωή, πως πολιτεύεται πως σχετίζεται με τους άλλους, αν μπορεί ν’ αγαπά αληθινά κι ολοκληρωμένα, αν σε κάθε άνθρωπο μπορεί και βλέπει τον Ίδιο τον Χριστό.

Η μονολόγιστη ευχή «Κύριε Ιησού Χριστέ ελέησον με», ένας πόθος αναζήτησης του Θεού, που προοδευτικά γίνεται η αναπνοή της καρδιάς, η πλήρωση της υπάρξεως, η εξέλιξη προς το καθ’ ομοίωσιν.

Μια διαδικασία θεώσεως ψυχής και σώματος. Μετοχή του κτιστού ανθρώπου στις Άκτιστες Ενέργειες του Θεού, του φθαρτού στον Άφθαρτο, του πτωτικού κι αμαρτωλού στην Πηγή της Ζωής, στον Μόνο Καθαρό.

Η Μεταμόρφωση του ανθρώπου, κάθε πίστη, θρησκεία και δόγμα έχει την δυνατότητα να κάνει ηθικούς και καλούς ανθρώπους, αλλά η εκκλησία χαρίζει μια άλλη δυνατότητα, μια εντελώς διαφορετική προοπτική ζωής, την θέωση, ν’ έχει ο άνθρωπος σκοπό και στόχο να κινείται προς τον Θεό, να ζει την παρουσία Του στην ζωή Του, να βιώνει τον Παράδεισο, την κοινωνία αυτή της αγάπης του Θεού.

Άλλωστε ο Παράδεισος είναι η εμπειρία της αγάπης του Θεού που βιώνει ο άνθρωπος. Ο Θεός μας αγαπά όλους, επιθυμεί μια ουσιαστική σχέση μαζί μας, απλώς εμείς με βάση την τοποθέτηση μας στην ζωή, βλέπουμε, ή κλείνουμε τα μάτια κι έτσι βιώνουμε αυτήν την αγάπη, είτε ως παράδεισο, είτε ως κόλαση στην ζωή μας.

Σ’ αυτήν την νενομισμένη ηθική μας αυτάρκεια, στην ιδεολογική κατοχύρωση της αλήθεια που έχουμε στο μυαλό μας, προβάλλεται το πρόσωπο του αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, ως παράδειγμα εμπειρίας της παρουσίας του Θεού, ως θεωμένου ανθρώπου, όπου ο Θεός δεν ήταν απλώς μια ιδεολογική προσέγγιση μέσα από μια διανοητική διαδικασία, αλλά μετοχή, βίωμα κι εμπειρία ζωής.

Διότι ο σκοπός μας, ο λόγος που ήρθαμε στην ζωή δεν είναι άλλως παρά η συνάντηση μας με τον Θεό, μέσα από την αναζήτηση του, όχι διανοητικά και φαντασιακά, αλλά βιωματικά κι ουσιαστικά, παιρνώντας από τα στάδια της εξέλιξης μας, μέσα από την κάθαρση της καρδιάς και του νου μας, αποβάλλοντας κάθε πάθος, από το έγω που μας εγκλωβίζει, ότι μας κρατά μακριά από τον Θεό, ότι μας εμποδίζει να τον αγαπήσουμε, να του δοθούμε ειλικρινά.

Κι έπειτα, αφού αδείασουμε από τις κακίες, εκεί θα έρθει ο φωτισμός μέσα στα σκοτάδια μας, η χάρις του Θεού για να πληρώσει την ύπαρξη κι έστι να φτάσουμε στην θέωση, όπου εκεί δεν θα ήμαστε καλοί άνθρωποι, αλλά θεοί κατά χάριν, δεν θα επιλέγουμε το καλό, επειδή είναι σωστό, ή έτσι πρέπει, αλλά δεν θα μας βγαίνει να κάνουμε το κακο, διότι θα είναι μέσα μας η Πηγή τ’ αγαθού, ο Ίδιος ο Θεός.

Εμφανίσεις: 302106
Γίνετε ενεργά η πηγή του Romfea.gr! Στείλτε ειδήσεις και φωτογραφίες που πιστεύετε πως ενδιαφέρουν τους αναγνώστες στο [email protected]
FOLLOW ROMFEA: