Γράφτηκε από τον/την Romfea.gr. Δευτέρα, 12 Μαρτίου 2018

stavros

Του Αρχιμ. Δαμασκηνού Κιαμέτη Πρωτοσυγκέλλου της Ι.Μ. Δημητριάδος και Αλμυρού


Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή αποτελεί την κορυφαία και την πλέον πνευματική περίοδο της λατρευτικής ζωής της Εκκλησίας. Κάθε ημέρα της, κάθε ιερή ακολουθία της είναι μια ευκαιρία πνευματικής ωρίμανσης, εσωτερικής γαλήνης και ψυχοσωματικής ισορροπίας.

Είναι αλήθεια πως, όσο περνούν τα χρόνια, το «ταξίδι» της Μεγάλης Τεσσαρακοστής δυσκολεύει. Υπήρξαν εποχές, κατά τις οποίες η κατανυκτική αυτή περίοδος καθόριζε ολόκληρη την κοινωνική ζωή. Όπως αναφέρει ο μεγάλος Ρώσος θεολόγος Αλέξανδρος Σμέμαν, στη Ρωσία τα θέατρα έκλειναν, ενώ ακόμη και τα δικαστήρια ανέστειλαν τη λειτουργία τους.

Σήμερα, ο κόσμος δεν αναστέλλει για κανένα λόγο τους ξέφρενους ρυθμούς του. Κάθε τι που εμποδίζει τις διαδικασίες του εμπορίου και της κερδοφορίας εξοβελίζεται ως απαράδεκτο και αντιπαραγωγικό και χλευάζεται ανελέητα. Την ίδια αντιμετώπιση επιφυλάσσουν οι άνθρωποι και προς κάθε τι που γκρεμίζει τον μύθο της ανθρώπινης παντοδυναμίας. Και βέβαια, με τον όρο «παντοδυναμία» δεν εννοώ τις σύγχρονες τεχνολογικές δυνατότητες, όπου το μέλλον διαφαίνεται λαμπρό και ακόμα και τα πιο αδιανόητα σχέδια του παρελθόντος σε λίγα χρόνια δείχνουν πως θα είναι πλέον εφικτά: Η ρομποτική μηχανή θα αντικαταστήσει πλήρως τον άνθρωπο· η τεχνολογία θα γιατρεύει και τις πλέον ανίατες ασθένειες· η γνώση θα είναι πλέον προσβάσιμη με ένα κουμπί, από οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη.

Αναφέρομαι σε μια άλλη παντοδυναμία, που ο άνθρωπος την επιδιώκει, αλλά δεν έχει κατορθώσει να την αποκτήσει: Την παντοδυναμία να δημιουργεί χαρά και να κερδίζει την ευτυχία. Διότι, όσα σας ανέφερα, αν και θαυμαστά, δεν ξεδιψούν τον άνθρωπο. Ο φόβος, η φρίκη και ο πόνος παραμένουν βασανιστικά και ανίκητα. Η εσωτερική γαλήνη γίνεται όλο και σπανιότερη. Δεν βρίσκει όμως ο άνθρωπος το θάρρος να ομολογήσει αυτή του την αποτυχία. Μεταθέτει διαρκώς στο μέλλον την επίλυση του προβλήματος, ελπίζοντας πως κάπου, κάποιος, κάποτε θα βρει το μαγικό κουμπί της ευτυχίας. Εν τω μεταξύ, πρόσωπα, οικογένειες και κοινωνίες παρηγορούνται με ουτοπίες, απρόθυμες να αναζητήσουν την αιτία του κακού, πού; Εκεί που γεννήθηκε: Στην ανθρώπινη ψυχή, την καθηλωμένη από τα θανατηφόρα πάθη, την πνιγμένη από τις ενοχές, την μαραμένη από την απελπισία. 

Αλλά και πολλοί από εκείνους που αναλαμβάνουν τον αγώνα για νηστεία και τήρηση όλων των θρησκευτικών καθηκόντων που επιβάλλει η περίοδος αυτή, καταλήγουν, χωρίς να το καταλάβουν, όχι σε εσωτερική αναζωογόνηση, αλλά σε εγωιστική υποτροπή. Δεν είναι λίγες οι φορές, που η άσκηση ενισχύει τον αυτοθαυμασμό. Η νηστεία, όταν γίνεται με πνεύμα φαρισαϊκό, μετατρέπεται σε παγίδα, που ενισχύει τον εγωισμό και την καύχηση για πνευματικά κατορθώματα. Και το χειρότερο είναι πως επακολουθούν οι συνέπειες, τις οποίες με σαφήνεια περιγράφει ο Χριστός στο Ιερό Ευαγγέλιο: Η κατάκριση, η περιφρόνηση και η υποτίμηση του αδελφού μας. Η εωσφορική αλαζονεία δεν ανέχεται καμιά σύγκριση. Όταν μάλιστα στραφεί στα πνευματικά θέματα, ενδύεται τον μανδύα και τη μάσκα της ευσέβειας, ορθώνει οξύ λόγο δογματικής ακρίβειας, κατακεραυνώνει στο όνομα του πράου και ταπεινού Θεανθρώπου κάθε υποτιθέμενο εχθρό και κατά φαντασίαν πολέμιο. 

Είτε έτσι, είτε αλλιώς, η ψυχική βλάβη παραμένει ίδια. Η αυτοκριτική διαρκώς απωθείται, η ευθύνη μετατίθεται και η χαρά δίνει τη θέση της σε μια διαρκή ταραχή, που δεν αφήνει τον άνθρωπο να πάρει ανάσα. Ο άνθρωπος της εποχής μας πρέπει ακατάπαυστα να απασχολείται, να κινείται, να μπαινοβγαίνει σε χώρους υπαρκτούς και διαδικτυακούς. Να γεμίζει το νου του με άχρηστες πληροφορίες. Να κανονίζει, ναι οργανώνει, να ραδιουργεί, να ελίσσεται, να αναζητά ισορροπίες, γνωριμίες, να πραγματοποιεί εκδουλεύσεις, προσδοκώντας ανέφικτες επιτυχίες. Εκατομμύρια ώρες χωρίς σκοπό, χωρίς αποτέλεσμα, χωρίς νόημα, χωρίς πληρότητα. Δράση για τη δράση, μήπως και το διαρκές παράπονο μιας άδειας ζωής ξεχαστεί και το αδιέξοδο στις ανθρώπινες σχέσεις καλυφθεί.

Για τους λόγους αυτούς, περίοδοι σαν την Μεγάλη Τεσσαρακοστή απαιτούν ένα είδος ηρωισμού. Εν μέσω καταιγιστικών ρυθμών, καλούν σε ηρεμία και επιβράδυνση. Εν μέσω εκκωφαντικών θορύβων, καλούν σε ησυχία και εσωτερικό διάλογο. Εν μέσω εξωτερικών και ανούσιων δράσεων, καλούν σε εσωτερικό στοχασμό. Εν μέσω διασπάσεων καλούν σε εσωτερική ανασυγκρότηση. Εν μέσω εκτυφλωτικών φώτων καλούν σε κατάνυξη. Κάποτε, την πρόσκληση αυτή απηύθυναν οι δρόμοι, οι καμπάνες, τα έθιμα, ολόκληρη η καθημερινότητα. Σήμερα, έμειναν οι ναοί να προτείνουν μια άλλη ατμόσφαιρα και ένα άλλο ρυθμό. Ακόμη κι έτσι όμως, οι υποσχέσεις της Μεγάλης Τεσσαρακοστής παραμένουν ζωντανές και οι καρποί της περιμένουν τον τολμηρό αγωνιστή, που θα γευτεί την γλυκύτητα τους. 

Για εκείνον που έχει αποφασίσει να βαδίσει με συνέπεια και πνευματικό ζήλο την οδό της Μ. Τεσσαρακοστής, η ευλογημένη αυτή περίοδος ανοίγεται μπροστά του σαν στίβος αγώνος, που απαιτεί θάρρος, αποφασιστικότητα και πίστη. Θάρρος για να αντέξει τον διασπασμένο και αμαρτωλό του εαυτό, αποφασιστικότητα για να τον αλλάξει, πίστη για να αντλεί διαρκώς δύναμη από τον Εσταυρωμένο νικητή της αμαρτίας και του θανάτου. 

Ευρισκόμεθα σήμερα, αγαπητοί μου αδελφοί, στο μέσον της ανηφορικής διαδρομής. Τρίτη Κυριακή των νηστειών, Κυριακή της Σταυροπροσκυνήσεως. Ατενίζουμε το ιερό σύμβολο της κορύφωσης του Θείου Πάθους, τον Τίμιο Σταυρό. Επάνω σε αυτόν καθηλώθηκε ο αθώος Θεάνθρωπος, βιώνοντας τις τελευταίες στιγμές της επίγειας παρουσία Του μόνος, αβοήθητος, εν μέσω χλευασμών εκ μέρους ενός λαού, που δεν άντεξε την μετάβαση από την φαρισαϊκή υποκρισία στη θυσιαστική αγάπη.

Μιας τέτοιας αγάπης σύμβολο είναι ο Σταυρός. Και εμείς σε αυτόν τον Σταυρό προσβλέπουμε, καθώς ανεβαίνουμε τον Γολγοθά του δικού μας προσωπικού αγώνα. Αγωνιζόμαστε εναντίον των παθών μας, αγωνιζόμαστε και εναντίον του πνεύματος και της νοοτροπίας του κόσμου τούτου. Βαλλόμεθα πανταχόθεν, έσωθεν και έξωθεν και έρχονται στιγμές που διαπιστώνουμε πως οι ανθρώπινες δυνάμεις είναι ανεπαρκείς, για να αντέξουν τις αλλεπάλληλες αυτές προσβολές. Τις στιγμές αυτές αισθανόμαστε μόνοι, αβοήθητοι, χαμένοι μέσα σε έναν κόσμο, που αποφεύγει με τρόπο συστηματικό την αυτογνωσία, την μετάνοια και την πίστη.

Αυτό όμως που κάνει δυσκολότερο τον δρόμο μας είναι η χλεύη και η ειρωνεία εκ μέρους μιας εγωπαθούς και ανάλγητης κοινωνίας, χλεύη που υπέστη ο ίδιος ο Χριστός μας στο Πραιτώριο. Δεχόμαστε τα απαξιωτικά σχόλια. Σκανδαλιζόμαστε από την περιθωριοποίηση της Εκκλησίας. Σαστίζουμε, ίσως και απογοητευόμαστε, βλέποντας την απόλυτη διάσταση ανάμεσα στην οδό του κόσμου και στην οδό του Σταυρού. Από τη μια, ο κόσμος με τις διαρκείς αναστατώσεις, τον φόβο, την απληστία. Και από την άλλη, η σταυρική ανάβαση με την πραότητα, την αγάπη, την θυσία. 

Εδώ λοιπόν στο μέσον της διαδρομής, η Εκκλησία προσφέρει πρόγευση Σταυρού. Μας υπενθυμίζει πως δεν είμαστε μόνοι και πως βαδίζουμε δρόμο οπωσδήποτε δύσκολο, αλλά και νικηφόρο. Δεν είναι ο Σταυρός η ανάμνηση μόνον ενός ιστορικού γεγονότος. Αποτελεί υπενθύμιση μιας διαρκούς κατάστασης, μιας προσπάθειας καθημερινής, με απρόβλεπτους πειρασμούς. Δεν αυταπατώμεθα. Ο ίδιος κόσμος, που τότε σταύρωσε τον Σωτήρα και ευεργέτη του, σταυρώνει σήμερα το σώμα Του, την ίδια την Εκκλησία. Και μάλιστα, δεν είναι λίγες οι φορές, που το κοσμικό αυτό φρόνημα εμποτίζει και την εκκλησιαστική ζωή. Ούτε και αυτό το γεγονός είναι πρωτοφανές. Ακόμη και τότε, λίγες ώρες πριν το προδοτικό φίλημα του Ιούδα, οι ίδιοι οι Μαθητές διαγωνίζονταν για προνόμια και οφίκια. Πολύ αργότερα αντιλήφθηκαν αυτό που πλέον εμείς γνωρίζουμε: Πως ο Κύριος ήρθε ως προπομπός μιας πορείας προς μια άλλου είδους βασιλεία, όπου, όπως ο Ίδιος είπε, «οι έσχατοι έσονται πρώτοι και οι πρώτοι έσχατοι». 

Η μεγάλη αυτή ημέρα, λοιπόν, η ημέρα της Σταυροπροσκυνήσεως, έχει ένα πλεονέκτημα, συγκριτικά με την ημέρα της Σταυρώσεως κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα. Αφήνει απερίσπαστο τον νου από τα φρικτά γεγονότα της Μ. Πέμπτης, όπου όλο το βάρος πέφτει στη θυσία του Θεανθρώπου. Σήμερα αναλογιζόμαστε τη διαχρονικότητα αυτού του ιερού συμβόλου, σήμερα προσηλωνόμαστε στον κήρυκα της ταπεινοφροσύνης, στο λάβαρο της αυτοθυσίας, στον ωραίο της Εκκλησίας Παράδεισο, στο ξύλο της αφθαρσίας, στον Ζωηφόρο Σταυρό, πού έγινε η γέφυρα της συμφιλίωσης ουρανού και γης, όπως οι Πατέρες ερμήνευσαν την κάθετη κεραία του, αλλά και της συνένωσης όλων των ανθρώπων, όπως ερμήνευσαν τήν οριζόντια. Σήμερα αισθανόμαστε το βάρος του προσωπικού μας σταυρού, του πολλές φορές ιδιαίτερα επώδυνου, αλλά δέν αισθανόμαστε μόνοι. Ένα χέρι πληγωμένο αλλά ολοφώτεινο, το ίδιο αυτό που κλήθηκε να ψηλαφίσει ο Θωμάς, απλώνεται και μας προσφέρει στήριγμα και ελπίδα. 

Επιτρέψτε μου στο σημείο αυτό να σας θυμίσω κάτι. Μια ξεχασμένη αλήθεια, που σπάνια αναφέρουμε και ακόμη πιο σπάνια αναλογιζόμαστε τον συμβολισμό και τις διαστάσεις της: Την ημέρα εκείνη, που σαν νύχτα σκοτείνιασε, όχι ένας αλλά τρεις σταυροί υψώθηκαν στον Γολγοθά: Ο πρώτος, ενός Αθώου. Ο δεύτερος, ενός αμετανόητου ενόχου. Και ο τρίτος, ενός μετανιωμένου ενόχου, του πρώτου πολίτη του Παραδείσου, του πρώτου Αγίου.

Είπαμε και παραπάνω πως κάθε ανθρώπου η ζωή μοιάζει με σταυρό. Εμάς, αλήθεια, ποιος σταυρός από τους τρεις μας αντιπροσωπεύει; Ποιος εκφράζει καλύτερα την κατάσταση και κυρίως την τακτική μας; Είμαστε οι αθώοι που θυσιαζόμαστε για το καλό των ανθρώπων, χωρίς να απολογούμαστε; Είμαστε οι μετανιωμένοι ένοχοι, που με ετοιμότητα μετανοούμε; Ή μήπως είμαστε οι αμετανόητοι ένοχοι, που μεταθέτουμε διαρκώς τις ευθύνες μας και αθωώνουμε διαρκώς τον δήθεν τέλειο εαυτό μας για όσα δεινά μας περιβάλλουν;

Ο Σταυρός του Χριστού, η ελπίδα και το τρόπαιο μιας νίκης, γλυκαίνει την ψυχή μας και στηρίζει την πίστη μας. Πόσο όμως μοιάζει με τον δικό μας; Εκείνος ο Σταυρός έγινε ξύλο μαρτυρίου για τον Αθώο. Μόνον Εκείνος ο Εσταυρωμένος τόλμησε να ερωτήσει ευθέως τους συγχρόνους Του, αλλά και τον άνθρωπο κάθε εποχής: «τίς ἐξ ὑμῶν ἐλέγχει με περὶ ἁμαρτίας;» (Ιω, 8, 46). Γι αυτό και ο Σταυρός Του παραμένει κατόρθωμα αξεπέραστο και ύψος «δυσανάβατον ανθρωπίνοις λογισμοίς», αφού χάραξε τον δρόμο που διήνυσε ο Δημιουργός για να μας συναντήσει.

Πιο κοντά μας, λοιπόν, μοιάζουν να βρίσκονται οι δύο άλλοι σταυροί, εκείνοι των κοινών ανθρώπων, των δύο ληστών, που βάδισαν ίδιους δρόμους στη ζωή, αλλά εκ διαμέτρου αντίθετους στην αιωνιότητα. Εκείνοι οι σταυροί συμβολίζουν τη δική μας διαδρομή ή τη δική μας άρνηση να συναντήσουμε τον Σωτήρα μας. Οι σταυροί των δύο ληστών μοιάζουν πιο πολύ με τους δικούς μας, αλλά και με τον σταυρό όλης της Οικουμένης, που σφαδάζει αιμόφυρτη κάτω από το βάρος του. Είναι αλήθεια γλυκός, αλλά δυστυχώς και μακρινός ο Σταυρός του Μεγάλου Αθώου. Εμείς αθώοι δεν είμαστε. Εμείς κουβαλάμε σταυρό δίκαιο, συνέπεια των επιλογών μας. Δικαίως απολαμβάνουμε οδύνες, «άξια γαρ ων επράξαμεν», όπως είπε και ο ένας ληστής.

Αλήθεια, τι έχουμε να ωφεληθούμε από τον σταυρό του μετανιωμένου ληστή; Αν ο Σταυρός του Θεανθρώπου είναι το σύμβολο της άρρητης Θείας Αγάπης, ο σταυρός του μετανοημένου ληστή προβάλλει σ΄ εμάς ως σύμβολο του θάρρους, της αποφασιστικότητας και της πίστης, που αναφέραμε στην αρχή. Υψώθηκε ως εργαλείο ποινής για ένα εγκληματία, έγινε όμως δρόμος προς την άφεση. Εκείνη τη φοβερή ημέρα, ένας άνθρωπος ανέλαβε το βάρος της ενοχής του. Αναλογίστηκε τη ζωή του και αναγνώρισε τα εγκλήματα του. Γνώριζε το σωστό. Αν δεν το γνώριζε, δεν θα ανεγνώριζε την αθωότητα του Χριστού. Η κακία, ο φόνος, το μίσος, το έγκλημα ήταν επιλογή του. Η αθωότητα του συσταυρωμένου του όμως αποτέλεσε καταδίκη βαρύτερη και από το δικαστήριο που τον δίκασε. Έστω και για μια στιγμή ας αναλογιστούμε την τρομερή εκείνη στιγμή σα να συμβαίνει τώρα. Ο ληστής αντιλαμβάνεται πως αφού υπάρχει έστω και ένας αθώος, ένας αγνός, ένας πράος, ένας έντιμος, υπήρχε και γι΄ αυτόν δρόμος καλωσύνης και ανθρωπιάς. Είχε επιλογές στη ζωή του, βρέθηκε σε σταυροδρόμι και επέλεξε την οδό της απωλείας. Δεν βρίσκει γι΄ αυτό δικαιολογίες, δεν αποσείει από πάνω του ευθύνες, δεν ψάχνει ενόχους στην άδικη κοινωνία, στην κακή του οικογένεια ή στην ατυχία. Η ποινή του μοιάζει λυτρωτική για την ενοχή του. Φτάνει σχεδόν να την επιζητεί. Δεν τον ενδιαφέρει το παρελθόν. Αγωνιά για το μέλλον. 

Ας αναρωτηθούμε, παρακαλώ, αδελφοί μου: Διαθέτουμε το θάρρος του ληστή, που θα μας επιτρέψει να επωμιστούμε το βάρος της ενοχής μας; Τολμούμε την αυτοκριτική; Αναλαμβάνουμε την ευθύνη μας; Συνειδητοποιούμε την προσωπική συμμετοχή μας, έστω τη μικρή, στο κατάντημα της κοινωνίας μας; Σε εποχές όπου όλοι μεταθέτουν τις ευθύνες τους σε ξένες πλάτες, πόσο αντέχουμε τον σταυρό των δίκαιων επιπτώσεων των επιλογών μας; Και ακόμη κάτι: Διαθέτουμε την αποφασιστικότητα του ληστή για αλλαγή, τον ζήλο του να κερδηθεί ακόμη και το τελευταίο λεπτό μιας χαμένης ζωής; Παραδειγματιζόμαστε από την ετοιμότητα απάρνησης του αμαρτωλού παρελθόντος του, έχουμε νιώσει τη βδελυγμία για τον παλιό εαυτό μας, όπως εκείνος;

Αυτά τα δύο, θάρρος και αποφασιστικότητα, ανοίγουν τον δρόμο της λυτρωτικής πίστης. Όσα δεν κατάφεραν ούτε οι ίδιοι οι Μαθητές του Χριστού με τις τόσες ευκαιρίες, τις τόσες εμπειρίες, τις τόσες ευεργεσίες, τα πέτυχε ο ληστής της μιας ευκαιρίας και της μοναδικής δυνατότητας. Ας θαυμάσουμε εμείς, οι ευνοημένοι των διαρκών προσκλήσεων της Εκκλησίας για μετάνοια, την προθυμία του περιθωριακού και του απόκληρου της κοινωνίας. Ας παραδειγματιστούμε εμείς, οι αποδέκτες της διαρκούς ευλογίας και της άοκνης πατρικής προστασίας των αγίων μας, των πνευματικών μας και τελικώς, του ίδιου του Χριστού μας, από την ωριμότητα του περιφρονημένου από τα θρησκευτικά περιβάλλοντα και ας αναλογιστούμε τη δική μας πνευματική ραθυμία. Ας διψάσουμε εμείς, οι γνώστες αγιογραφικών χωρίων, πατερικών κειμένων και όλου του λατρευτικού τυπικού, την απόλυτη πίστη του πεσμένου στον έσχατο βυθό της ανθρώπινης κατάντιας και ας ξεπεράσουμε τις αμφιβολίες μας. Μεγαλειώδης σταυρός όντως υψώνεται στα δεξιά του Σωτήρα μας στον Γολγοθά, μέτρο αλλά και κατάκριμα του άλλου, του αριστερού ληστή, του συμβόλου της πώρωσης και της καταστροφικής εμμονής στην αμαρτία.

Εκεί, στα αριστερά, υψώνεται ο σταυρός που δεν έχει ελπίδα, ο πόνος ο αγιάτρευτος, ο δρόμος ο αδιέξοδος, ο κλεισμένος από την ανθρώπινη επιμονή να βιώνει την αυτοθέωση και την αυτοαθώωση και να ζει με διαρκή πείνα και δίψα γαλήνης. Ας το ομολογήσουμε, αδελφοί μου: μοιάζει πολύ ο αριστερός Σταυρός με τον Σταυρό της ανθρωπότητας, τον βαρύ και πικρό από την αναζήτηση συντετριμμένων φρεάτων, από επιλογές μίσους και συμπεριφορές εωσφορικής αλαζονείας. 

Τέτοιος είναι ο Σταυρός του αμετανόητου ληστή. Σταυρός φτιαγμένος από το ξύλο της πικρής ηδονής, όργανο του βροτοκτόνου όφεως, γέφυρα προς την απώλεια. Σταυρός που κρατά καρφωμένο τον άνθρωπο στην αρπαγή, αλλά και στην βλασφημία, όταν καταπληγωμένος, στρέφει τα μάτια στον ουρανό, όχι να προσευχηθεί ή να μετανοήσει, αλλά, σαν τον αμετανόητο ληστή, να διαμαρτυρηθεί στον Θεό, σαν να ήταν Αυτός ο υπαίτιος των πληγών και της οδύνης του. Παραδομένοι οι άνθρωποι στην ηδονή και την απληστία, απρόθυμοι ακόμη και να συζητήσουν το ενδεχόμενο μιας διαφορετικής ζωής, προθυμότατοι όμως όταν η φρίκη του πολέμου πλημμυρίσει τις οθόνες τους, να οδηγήσουν τον Θεό στο εδώλιο και να τον ρωτήσουν πώς επιτρέπει τόση αιματοχυσία.

Πονούμε, αδελφοί μου, ο καθένας ξεχωριστά, και ολόκληρη η οικουμένη. Όλοι, θύτες και θύματα από τα καρφιά της προδοσίας, της διπροσωπίας, της υποκρισίας, των κενών λόγων και των μοχθηρών έργων. Φιλίες που με την πρώτη αφορμή σαρώνονται, υποσχέσεις που με το πρώτο αντίτιμο αθετούνται, λέξεις κενές νοήματος, πράξεις χωρίς τιμή, φιλοφρονήσεις χωρίς αγάπη, δοσοληψίες χωρίς εντιμότητα. Όλοι δεμένοι στο άρμα του εγωισμού και της άρνησης μετανοίας. Και το χειρότερο: Κάνουμε πως δεν πονούμε και πως όλο αυτό το κατάντημα είναι η φυσιολογική μας κατάσταση. «Έτσι είναι ο κόσμος», είναι η φράση που συνοδεύει πάντοτε την φαυλότητά μας. Ο Σταυρός ίσως και να βρίσκει θέση ως αντικείμενο στην καθημερινότητα μας. Οι πράξεις όμως αποδεικνύουν πως πρόκειται για τον σταυρό του αμετανόητου ληστή. Αλήθεια, από πού να πιαστεί ο Θεός για να μας σώσει; Ο Ντοστογιέφσκι, σε ένα του βιβλίο, αναφέρει πως ακόμη και ένα κρεμμύδι που δόθηκε με αγάπη ήταν σε θέση να ανασύρει έναν κολασμένο από την Κόλαση. Διαθέτουμε έστω κι αυτό; 

Έλεγε ένας ρώσος στάρετς: Και κανένα καλό έργο να μην έχεις, και πίστη χλιαρή να έχεις, θα σε σώσει ο Θεός, αρκεί να μην αρνιέσαι τον πόνο της αποτυχίας σου. Με άλλα λόγια, ούτε καν το αίτημά μας δεν περιμένει ο Θεός. Μόνο ένα «ήμαρτον», μόνο ένα «απέτυχα», μόνον ένα «δεν θέλω να ζω άλλο έτσι». Αν νομίζουμε πως η αποδοχή αυτής της αποτυχίας είναι δύσκολη και χρονοβόρα, ένας ληστής έρχεται να μας βεβαιώσει πως αποτελεί απόφαση μιας στιγμής, που βαραίνει όμως όσο όλη η αιωνιότητα. 

Σήμερα προσκυνούμε τον Σταυρό του Δεσπότου Χριστού. Ξύλο πανσέβαστο, πηγή αφθαρσίας. Ο σεβασμός μας ωστόσο προς αυτόν θα έχει νόημα και σκοπό, όταν θα μας οδηγήσει στή βίωση του μυστηρίου της αγάπης του Θεού. Και τέτοια βίωση δεν μπορεί παρά να προέλθει από την συνεργασία Θεού και ανθρώπου. Ο Δημιουργός μας έπλασε ανθρώπους ελεύθερους, ικανούς να επιλέξουν και να αποφασίσουν. Ο Πλάστης, από την πρώτη στιγμή της δημιουργίας του ανθρώπου, επεδίωξε μαζί μας σχέση. Και μια σχέση απαιτεί ελεύθερη κατάφαση εκ μέρους και των δύο πλευρών. Ο Θεός απέδειξε πως διαθέτει όχι απλώς την διάθεση, αλλά, όπως αναφέρει ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος, τον μανικό έρωτα προς τον άνθρωπο. Χάριν του ανθρώπου ο Θεός – φρικτό και να το πούμε- εξέρχεται της θεότητας και καλύπτει την απόσταση που δημιούργησε η ανθρώπινη αποστασία. Και εκεί, στον έσχατο Άδη, απλώνει χέρι, ώστε ο καταβεβλημένος άνθρωπος, με όσες δυνάμεις του απομένουν, να πιαστεί και να συναναστηθεί.

Για να απλωθεί όμως το χέρι αυτό, πρέπει να εγκαταλειφθούν τα έργα του σκότους. Όσο τα ανθρώπινα χέρια θα μηχανορραφούν, θα αρπάζουν, θα βιαιοπραγούν και θα απεργάζονται την αδικία, το απλωμένο χέρι του Χριστού θα μένει χωρίς ανταπόκριση. Ο Σταυρός Του θα μένει απρόσιτος. Η θυσία Του μάταιη. Αντίθετα, όλα θα πάρουν νόημα, εάν αποφασίσουμε να στερεώσουμε τον προσωπικό μας σταυρό στα δεξιά Του. Εκεί τοποθετούνται οι σταυροί της αυτομεμψίας, της μετανοίας και της βαθιάς επιθυμίας για μετάνοια. Ο σταυρός του μετανοημένου ληστή, πριν ο Σταυρός του Χριστού μεταβληθεί σε κριό διάνοιξης των πυλών του Παραδείσου, έγινε καταπέλτης συντριβής των παθών του. Δεν αρνήθηκε τον πρόσκαιρο πόνο της προσωπικής συντριβής και κέρδισε την αιώνια χαρά της κατά χάριν δικαιώσεως. 

Μαζί λοιπόν με τον μεγαλειώδη Τίμιο Σταυρό, ας ατενίσουμε και τον άλλον, τον μικρότερο, αλλά καθοριστικό σταυρό ενός ανθρώπου που αρνήθηκε να απελπιστεί, αρνήθηκε να δραπετεύσει από την ευθύνη, αρνήθηκε να εγκαταλείψει την αιωνιότητα. Αν από αυτόν αντλήσουμε θάρρος, αποφασιστικότητα και πίστη, ο άλλος, ο ένας και μοναδικός Τίμιος Σταυρός, θα μεταβληθεί σε πηγή ουρανίων δωρεών και θεϊκού ελέους. Ας μην επιμένουμε στην αλαζονεία και τη σκληροκαρδία. Είναι τα μόνα πάθη που εμποδίζουν τον Θεό να μας ανυψώσει. Μας έχει ετοιμάσει Παράδεισο. Ας μην τον αρνηθούμε. Αμήν.

Εμφανίσεις: 300468
Γίνετε ενεργά η πηγή του Romfea.gr! Στείλτε ειδήσεις και φωτογραφίες που πιστεύετε πως ενδιαφέρουν τους αναγνώστες στο [email protected]
FOLLOW ROMFEA: